Cơ sở lý luận của Kiểm toán Nhà nước khu vực trong cơ cấu tổ chức Kiểm toán Nhà nước

Sự phát triển của Kiểm toán Nhà nước luôn gắn liền với khả năng kiểm soát có hiệu quả các hoạt dộng về tài chính công trong nền kinh tế.Việc mở rộng hoạt động của Kiểm toán Nhà nước trên mọi vùng l•nh thổ , lĩnh vực hoạt động của nền tài chính công là một tất yếu khách quan .Do đó sự hình thành và phát triển ngày càng vững chắc của Kiểm toán Nhà nước khu vực trên các vùng l•nh thổ là một chương trình không thể thiếu được để phát triển và bảo đảm cho hoạt động Kiểm toán Nhà nước ngày càng có hiệu quả cao hơn . Để tăng cường hiệu quả hoạt động của Kiểm toán Nhà nước khu vực phải giải quyết vấn đề về tổ chức và cơ chế hoạt động của Kiểm toán Nhà nước khu vực như thế nào trong từng giai đoạn phát triển của nền kinh tế và sự phát triển của Kiểm toán Nhà nước , trong đó việc nghiên cứu xem xét cơ sở lý luận của Kiểm toán Nhà nước khu vực là một việc làm cần thiết để giải quyết vấn đề trên . Mục lục Lời nói đầu1 Phần nội dung2 I. Vai trò, vị trí của Kiểm toán Nhà nước khu vực2 1. Nội dung và bản chất Kiểm toán Nhà nước khu vực2 2. Vai trò và địa lý pháp lý của Kiểm toán Nhà nước khu vực3 3. Khía cạnh kinh tế, hiệu lực và hiệu quả quản lý hoạt động của Kiểm toán Nhà nước khu vực6 II. Mô hình tổ chức bộ máy, cơ chế hoạt động và các mối quan hệ của Kiểm toán Nhà nước khu vực8 1. Phân biệt KTNN khu vực với Kiểm toán nội bộ và các cơ quan thuộc chính quyền Nhà nước cấp8 2. Mô hình và cơ chế hoạt động của KTNN khu vực10 3. Các mối quan hệ của KTNN khu vực17 4. Các nhiệm vụ của KTNN khu vực19 III. Mô hình Kiểm toán Nhà nước khu vực ở một số nước trên thế giới19 1. Các loại mô hình KTNN khu vực cơ bản19 2. Mô hình KTNN khu vực ở một số nước trên thế giới21 3. Bài học rút ra đối với KTNN khu vực Việt Nam33 Phần kết luận35 Tài liệu tham khảo36

doc37 trang | Chia sẻ: dansaran | Lượt xem: 1522 | Lượt tải: 1download
Bạn đang xem trước 20 trang tài liệu Cơ sở lý luận của Kiểm toán Nhà nước khu vực trong cơ cấu tổ chức Kiểm toán Nhà nước, để xem tài liệu hoàn chỉnh bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
Lêi nãi ®Çu Sù ph¸t triÓn cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc lu«n g¾n liÒn víi kh¶ n¨ng kiÓm so¸t cã hiÖu qu¶ c¸c ho¹t déng vÒ tµi chÝnh c«ng trong nÒn kinh tÕ.ViÖc më réng ho¹t ®éng cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc trªn mäi vïng l·nh thæ , lÜnh vùc ho¹t ®éng cña nÒn tµi chÝnh c«ng lµ mét tÊt yÕu kh¸ch quan .Do ®ã sù h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn ngµy cµng v÷ng ch¾c cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc trªn c¸c vïng l·nh thæ lµ mét ch­¬ng tr×nh kh«ng thÓ thiÕu ®­îc ®Ó ph¸t triÓn vµ b¶o ®¶m cho ho¹t ®éng KiÓm to¸n Nhµ n­íc ngµy cµng cã hiÖu qu¶ cao h¬n . §Ó t¨ng c­êng hiÖu qu¶ ho¹t ®éng cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc ph¶i gi¶i quyÕt vÊn ®Ò vÒ tæ chøc vµ c¬ chÕ ho¹t ®éng cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc nh­ thÕ nµo trong tõng giai ®o¹n ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ vµ sù ph¸t triÓn cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc , trong ®ã viÖc nghiªn cøu xem xÐt c¬ së lý luËn cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc lµ mét viÖc lµm cÇn thiÕt ®Ó gi¶i quyÕt vÊn ®Ò trªn . XuÊt ph¸t tõ sù quan t©m vÒ vÊn ®Ò nµy em ®· chän ®Ò tµi “ C¬ së lý luËn cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc trong c¬ cÊu tæ chøc KiÓm to¸n Nhµ n­íc “ . §Ò ¸n kÕt cÊu gåm 3 phÇn: PhÇn I: Vai trß , vÞ trÝ cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc . PhÇnII: M« h×nh tæ chøc bé m¸y ,c¬ chÕ ho¹t ®éng vµ c¸c mèi quan hÖ cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc . PhÇn III: M« h×nh KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc ë mét sè n­íc trªn thÕ giíi . V× thêi gian vµ n¨ng lùc chuyªn m«n cã h¹n nªn bµi viÕt cña em sÏ kh«ng tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt . Em rÊt mong nhËn ®­îc ý kiÕn ®ãng gãp cña thÇy gi¸o . Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n thÇy !! PhÇn néi dung I.Vai trß ,vÞ trÝ cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc: 1.Néi dung vµ b¶n chÊt KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc: 1.1.KiÓm to¸n Nhµ n­íc vµ KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc: Trªn thÕ giíi sù ra ®êi cña c¬ quan KiÓm to¸n Nhµ n­íc lµ do nhu cÇu ®ßi hái kh¸ch quan cña viÖc kiÓm tra , gi¸m s¸t ho¹t ®éng nÒn tµi chÝnh c«ng . §Ó ®¶m b¶o c¬ së ph¸p lý cho viÖc x©y dùng c¬ cÊu tæ chøc vµ c¬ chÕ ho¹t ®éng cña m×nh th× HiÕn ph¸p cña mçi n­íc ®Òu cã ghi nh÷ng ®iÒu kho¶n cô thÓ vÒ ®Þa vÞ ph¸p lý vµ tÝnh chÊt ho¹t ®éng cña c¬ quan KiÓm to¸n Nhµ n­íc . C¸c néi dung c¬ b¶n cô thÓ vÒ vÞ trÝ , chøc n¨ng nhiÖm vô , quyÒn h¹n , tæ chøc….®­îc quy ®Þnh trong bé luËt kiÓm to¸n . Ho¹t ®éng cña c¬ quan KiÓm to¸n Nhµ n­íc trªn thÕ giíi cã vai trß rÊt to lín trong viÖc thiÕt lËp vµ gi÷ v÷ng kû luËt tµi chÝnh c«ng,ph¸t hiÖn vµ ng¨n ngõa c¸c hµnh vi tham nhòng vµ l·ng phÝ Ng©n s¸ch Nhµ n­íc ,t¹o niÒm tin cËy trong c¸c c¬ quan kinh tÕ , gióp cho Quèc héi vµ ChÝnh phñ qu¶n lý vµ ®iÒu hµnh nÓn tµi chÝnh quèc gia mét c¸ch cã hiÖu qu¶ nhÊt. KiÓm to¸n Nhµ n­íc ViÖt Nam ra ®êi n¨m 1994 dùa trªn c¬ së ph¸p lý lµ nghÞ ®Þnh 70/CP ngµy 11/7/1994 cña ChÝnh phñ vµ quyÕt ®Þnh 61/TTg ngµy 24/1/1995 cña Thñ T­íng ChÝnh phñ qui ®Þnh chøc n¨ng , nhiÖm vô , quyÒn h¹n , c¬ cÊu tæ chøc vµ c¬ chÕ ho¹t ®éng cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc . Theo qui ®Þnh cña c¸c v¨n b¶n ph¸p lý th× KiÓm to¸n Nhµ n­íc cã c¬ cÊu tæ chøc bao gåm kiÓm to¸n c¸c chuyªn ngµnh ( kiÓm to¸n ng©n s¸ch Nhµ n­íc ; kiÓm to¸n ®Çu t­ x©y dùng c¬ b¶n vµ c¸c ch­¬ng tr×nh , dù ¸n ,vay nî , viÖn trî ChÝnh phñ ; kiÓm to¸n Doanh nghiÖp Nhµ n­íc ; kiÓm to¸n ch­¬ng tr×nh ®Æc biÖt), kiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc vµ c¸c c¬ quan ®¬n vÞ thuéc vµ trùc thuéc kh¸c. 1.2. Néi dung vµ b¶n chÊt cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc: Do tÝnh chÊt ho¹t ®éng nghÒ nghiÖp lµ ph¶i ®éc lËp kh¸ch quan víi c¸c ®¬n vÞ ®­îc kiÓm to¸n vµ duy tr× tÝnh ®éc lËp nµy trªn mäi gãc ®é ho¹t ®éng kiÓm to¸n , hÖ thèng tæ chøc bé m¸y KiÓm to¸n Nhµ n­íc ®­îc tæ chøc theo nguyªn t¾c tËp trung thèng nhÊt tõ Trung ­¬ng ®Õn c¸c khu vùc trong c¶ n­íc . ChÝnh v× vËy mµ KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc cã thÓ ®­îc hiÓu theo c¸c néi dung sau : KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc lµ mét bé phËn cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc ®Æt t¹i c¸c khu vùc theo vïng l·nh thæ ,cã chøc n¨ng kiÓm to¸n theo ph¹m vi ph©n c«ng cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc Trung ­¬ng. KiÓm to¸n Nhµ n­íc hoµn toµn ®éc lËp kh¸ch quan víi c¸c cÊp chÝnh quyÒn thuéc khu vùc l·nh thæ ho¹t ®éng , chØ tu©n thñ ph¸p luËt trong qu¸ tr×nh kiÓm to¸n. Chøc n¨ng , nhiÖm vô vµ quyÒn h¹n cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc kh«ng t¸ch rêi chøc n¨ng ,nhiÖm vô vµ quyÒn h¹n cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc Trung ­¬ng theo luËt ®Þnh. Ho¹t ®éng KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc ph¶i tu©n thñ c¸c chuÈn mùc vµ qui tr×nh kiÓm to¸n chung do Tæng KiÓm to¸n Nhµ n­íc qui ®Þnh. C¸c b¸o c¸o kÕt qu¶ kiÓm to¸n cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc ph¶i ®­îc göi vÒ KiÓm to¸n Nhµ n­íc Trung ­¬ng ®Ó xö lý , ®¸nh gi¸ tr­íc khi ®­îc ph¸t hµnh göi ®Õn Quèc héi ,ChÝnh phñ vµ c¸c c¬ quan liªn quan kh¸c ( kÓ c¶ ®¬n vÞ ®­îc kiÓm to¸n ). Tãm l¹i , KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc vÒ thùc chÊt lµ mét bé phËn kh«ng thÓ t¸ch rêi cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc , ®­îc KiÓm to¸n Nhµ n­íc Trung ­¬ng giao cho thùc hiÖn c¸c nhiÖm vô cô thÓ trong tõng giai ®o¹n ph¸t triÓn nhÊt ®Þnh vÒ kiÓm to¸n víi c¸c ®èi t­îng thuéc ph¹m vi kiÓm to¸n Nhµ n­íc theo vïng l·nh thæ mµ KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu v­c qu¶n lý. 2.Vai trß vµ ®Þa vÞ ph¸p lý cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc: 2.1. Vai trß cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc: Sù ra ®êi cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc c¸c khu vùc lµ kÕt qu¶ ph¸t triÓn tÊt yÕu cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc. Khi mµ KiÓm to¸n Nhµ n­íc ph¶i thùc hiÖn ®Çy ®ñ c¸c chøc n¨ng cña m×nh theo luËt ®Þnh th× còng cã nghÜa lµ tÊt c¶ c¸c ®èi t­îng thuéc ph¹m vi cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc ph¶i ®­îc kiÓm to¸n th­êng xuyªn hµng n¨m trªn c¸c mÆt kiÓm to¸n b¸o c¸o tµi chÝnh vÒ thu, chi ng©n s¸ch , kiÓm to¸n sù tu©n thñ ph¸p luËt vµ kiÓm tra c¸c ho¹t ®éng . V× vËy , KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc vÒ thùc chÊt lµ c¸nh tay nèi dµi cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc trªn c¸c vïng l·nh thæ , c¸c ®¬n vÞ hµnh chÝnh ®Þa ph­¬ng mµ th«i. Vai trß cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc rÊt to lín thÓ hiÖn trªn c¸c mÆt sau ®©y: Thø nhÊt , ®Ó thùc hiÖn chøc n¨ng ,nhiÖm vô vµ quyÒn h¹n cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc trªn lÜnh vùc kiÓm so¸t tµi chÝnh c«ng theo vïng l·nh thæ trong ph¹m vi c¶ n­íc . KiÓm to¸n Nhµ n­íc ®­îc coi lµ c¬ quan kiÓm tra tµi chÝnh c«ng tèi cao , cã vai trß hÕt søc quan träng trong c¬ cÊu chung cña nhµ n­íc ph¸p quyÒn . B¶n th©n c¬ cÊu tæ chøc KiÓm to¸n Nhµ n­íc ph¶i lu«n t­¬ng thÝch víi c¬ cÊu c¸c cÊp hµnh chÝnh , víi ®èi t­îng kiÓm to¸n cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc . KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc ®­îc h×nh thµnh theo vïng l·nh thæ hay c¸c cÊp chÝnh quyÒn hoÆc d­íi d¹ng v¨n phßng ®¹i diÖn….lµ ®Ó tho¶ m·n yªu cÇu trªn , ®Ó ®¸p øng ®­îc chøc n¨ng , nhiÖm vô vµ quyÒn h¹n vµ luËt ®Þnh ®· ®Æt ra ®èi víi KiÓm to¸n Nhµ n­íc. Thø hai , víi tÝnh chÊt lµ bé phËn cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc ®Æt t¹i c¸c khu vùc theo l·nh thæ hoÆc theo ®¬n vÞ hµnh chÝnh , KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc thùc sù trë thµnh lùc l­îng kiÓm tra t¹i chç ®èi víi c¸c ho¹t ®éng sö dông tµi chÝnh c«ng . Nã cã t¸c dông ph¸t hiÖn vµ ng¨n ngõa kÞp thêi c¸c tÖ n¹n tham nhòng cho c¸c cÊp chinh quyÒn kÓ c¶ viÖc thùc hiÖn c¸c qui ph¹m ph¸p luËt , viÖc ®Þnh h­íng ph¸t triÓn kinh tÕ vïng ®ã . Thø ba , Ho¹t ®éng KiÓm to¸n Nhµ n­íc nãi chung vµ KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc nãi riªng lu«n lµ ®éng lùc thóc ®Èy c¸c quan hÖ kinh tÕ – x· héi , th«ng qua ®ã t¹o niÒm tin gi÷a c¸c ®èi t¸c kinh tÕ , gi÷a c¸c cÊp chÝnh quyÒn víi c«ng chóng . §©y chÝnh lµ t¸c dông to lín nhÊt cña ho¹t ®éng KiÓm to¸n Nhµ n­íc nãi chung trong ph¹m vi khu vùc nhÊt ®Þnh do KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc ®¶m nhiÖm . 2.2. §Þa vÞ ph¸p lý cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc vµ KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc: Theo nh÷ng ®iÒu kho¶n trong HiÕn ph¸p vµ ®¹o luËt vÒ KiÓm to¸n Nhµ n­íc th× c¬ quan KiÓm to¸n Nhµ n­íc cã vÞ trÝ lµ mét c¬ quan thuéc ChÝnh phñ ( C¬ quan h×nh ph¸p ) hay Quèc héi ( C¬ quan lËp ph¸p ) hoÆc ®­îc xÕp vµo lo¹i c¬ quan thuéc ngµnh t­ ph¸p . VÝ dô ë Mü , KiÓm to¸n Nhµ n­íc cña Hoa Kú ( GAO ) lµ mét c¬ quan trung lËp trong ngµnh lËp ph¸p cña chÝnh quyÒn Liªn bang . Tæ chøc GAO cã nhiÖm vô b¸o c¸o vµ chÞu tr¸ch nhiÖm trùc tiÕp tr­íc Quèc héi . Tr¸ch nhiÖm tr­íc tiªn cña c¸c kiÓm to¸n viªn thuéc GAO lµ thùc hiÖn chøc n¨ng kiÓm to¸n theo yªu cÇu cña Quèc héi ; ë V­¬ng quèc Anh , c¬ quan KiÓm to¸n Nhµ n­íc ( NAO ) ®­îc thµnh lËp n¨m 1983 lµ tæ chøc trùc thuéc Quèc héi ; ë CHLB §øc c¬ quan KiÓm to¸n Nhµ n­íc Liªn bang còng nh­ c¸c Bang ®Òu do Quèc héi Liªn Bang hoÆc do Quèc héi c¸c Bang lËp ra nh­ng cã vÞ trÝ ®éc lËp ®èi víi c¶ c¬ quan LËp ph¸p , Hµnh ph¸p vµ T­ ph¸p , do ®ã cã vÞ trÝ hÕt søc kh¸ch quan trong viÖc kiÓm tra , gi¸m s¸t c¸c ®¬n vÞ sö dông c¸c nguån lùc tµI chÝnh c«ng . Ng­îc l¹i c¬ quan KiÓm to¸n Nhµ n­íc Trung Quèc ®­îc thµnh lËp c¸ch ®©y 16 n¨m l¹i cã vÞ trÝ lµ c¬ quan ngang Bé trùc thuéc ChÝnh phñ nh­ng ho¹t ®éng ®éc lËp víi ChÝnh phñ . Trong khi ®ã Toµ ThÈm KÕ cña Céng hoµ Ph¸p lµ mét m« h×nh ®Æc biÖt trong lÜnh vùc KiÓm to¸n Nhµ n­íc . Toµ nµy võa thùc hiÖn chøc n¨ng cña c¬ quan KiÓm to¸n Nhµ n­íc trong ho¹t ®éng kiÓm tra , quyÕt to¸n Ng©n s¸ch Nhµ n­íc c¸c cÊp , ®ång thêi thùc hiÖn chøc n¨ng cña c¬ quan xÐt xö nh­ mét toµ ¸n ®èi víi c¸c c«ng chøc kÕ to¸n c«ng , kh«ng phô thuéc vµo c¬ quan lËp ph¸p còng nh­ c¬ quan hµnh ph¸p . §èi víi KiÓm to¸n Nhµ n­íc ViÖt Nam ®­îc thµnh lËp theo NghÞ ®Þnh 70/CP ngµy 11/7/1994 cña ChÝnh phñ ®Ó gióp Thñ t­íng chÝnh phñ thùc hiÖn chøc n¨ng kiÓm tra , x¸c nhËn tÝnh ®óng ®¾n h¬p ph¸p cña tµi liÖu vµ sè liÖu . §Þa vÞ ph¸p lý cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc kh«ng t¸ch rêi ®Þa vÞ ph¸p lý cña c¬ quan KiÓm to¸n Nhµ n­íc nãi chung . PhÇn lín KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc cña c¸c n­íc trªn thÕ giíi hoµn toµn ®éc lËp kh¸ch quan víi c¸c cÊp chÝnh quyÒn thuéc vïng l·nh thæ cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc ®¶m nhiÖm . Víi tÝnh c¸ch lµ mét bé phËn cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc nªn KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc kh«ng chÞu sù chi phèi cña bÊt kú mét thÕ lùc nµo trong ph¹m vi khu vùc ®¶m nhiÖm , chØ tu©n thñ ph¸p luËt khi thùc hiÖn nhiÖm vô cña m×nh . Tuy nhiªn ®èi víi m« h×nh KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc cña c¸c n­íc theo thÓ chÕ Liªn Bang th× KiÓm to¸n Nhµ n­íc c¸c Bang ®­îc coi lµ mét c¬ quan kh«ng nh÷ng ®éc lËp víi c¬ quan h×nh ph¸p , lËp ph¸p , t­ ph¸p mµ cßn ®éc lËp víi c¶ KiÓm to¸n Nhµ n­íc Liªn Bang c¶ vÒ chuyªn m«n vµ tæ chøc nh©n sù . Ng­îc l¹i víi m« h×nh KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc cña Trung Quèc th× KiÓm to¸n Nhµ n­íc ®­îc tæ chøc t­¬ng øng víi c¸c cÊp chÝnh quyÒn tõ Trung ­¬ng xuèng c¸c tØnh , thµnh phè , khu tù trÞ ®Õn huyÖn , thÞ x·. ((( Nh­ vËy KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc mét mÆt ®­îc coi lµ mét bé phËn kh«ng thÓ t¸ch rêi trong c¬ cÊu hµnh chÝnh cña ChÝnh quyÒn cÊp t­¬ng øng , mÆt kh¸c chÞu sù chi phèi vÒ chuyªn m«n cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc cÊp trªn . §èi víi KiÓm to¸n Nhµ n­íc cña ViÖt Nam còng nh­ phÇn lín KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc kh¸c trªn thÕ giíi lµ mét bé phËn trùc thuéc KiÓm to¸n Nhµ n­íc , cã vÞ trÝ ®éc lËp toµn diÖn víi c¸c cÊp nãi chung , ho¹t ®éng KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc nãi riªng . 3. KhÝa c¹nh kinh tÕ , hiÖu lùc vµ hiÖu qu¶ qu¶n lý ho¹t ®éng cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc : 3.1. ý nghÜa kinh tÕ : ViÖc më réng vµ ph¸t triÓn KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc tr­íc hÕt lµ xuÊt ph¸t tõ nhu cÇu ph¸t triÓn cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc trªn mét khu vùc thuéc ph¹m vi KiÓm to¸n Nhµ n­íc trong viÖc thùc hiÖn mét c¸ch ®Çy ®ñ chøc n¨ng nhiÖm vô cña m×nh theo luËt ®Þnh . Tuy nhiªn khÝa c¹nh kinh tÕ còng cã ý nghÜa rÊt quan träng trong viÖc ph¸t triÓn KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc . Sù ra ®êi vµ ph¸t triÓn KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc cã ý nghÜa to lín trªn ph­¬ng diÖn kinh tÕ nh­ : Do qu¶n lý ®Þa bµn mét c¸ch th­êng xuyªn nªn cã thÓ gi¶m thíi gian thu thËp b»ng chøng kiÓm to¸n còng nh­ t×m hiÓu ®èi t­îng kiÓm to¸n . KÕt qu¶ c¸c cuéc kiÓm to¸n sÏ cao h¬n trong khi chi phÝ vµ thêi gian tiÕn hµnh kiÓm to¸n sÏ gi¶m ®­îc nhiÒu h¬n. Gi¶m c¸c chi phÝ vÒ ®i l¹i , ¨n nghØ cña KiÓm to¸n viªn vµ c¸c ®oµn thÓ Nhµ n­íc trong ®iÒu kiÖn h¹n hÑp hiÖn nay cña kinh phÝ ho¹t ®éng KiÓm to¸n Nhµ n­íc lµ rÊt quan trong v× nhê cã KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc më réng trªn toµn bé l·nh thæ nªn c¸c cuéc kiÓm to¸n thuéc KiÓm to¸n Nhµ n­íc Trung ­¬ng chñ yÕu kiÓm to¸n c¸c c¬ quan Nhµ n­íc Trung ­¬ng , c¸c Bé , c¸c ngµnh …cã vÞ trÝ ho¹t ®éng vµ ®ãng t¹i Hµ Néi lµ chñ yÕu. Dùa vµo c¬ cÊu tæ chøc KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc ®Ó hîp lý ho¸ vÞ trÝ c«ng t¸c cho tõng kiÓm to¸n viªn , tõ ®ã gióp cho kiÓm to¸n viªn vµ gia ®×nh hä gi¶m bít ®­îc nh÷ng kho kh¨n vÒ gia ®×nh trong ®iÒu kiÖn ®ång l­¬ng thu nhËp c¸ nh©n cßn cã giíi h¹n nhÊt ®Þnh . Tãm l¹i , ngoµi lîi Ých vÒ thùc hiÖn chøc n¨ng vµ nhiÖm vô cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc ®¹t chÊt l­îng vµ cã hiÖu qu¶ cao h¬n , viÖc h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc sÏ t¹o ®iÒu kiÖn cho c¬ quan KiÓm to¸n Nhµ n­íc tiÕt kiÖm ®­îc c¸c chi phÝ vµ thêi gian trong ho¹t ®éng KiÓm to¸n Nhµ n­íc . 3.2. VÊn ®Ò hiÖu lùc vµ hiÖu qu¶ qu¶n lý ho¹t ®éng cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc : Khi më réng vµ ph¸t triÓn KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc th× cã mét vÊn ®Ò ®Æt ra lµ vÊn ®Ò qu¶n lý vµ kiÓm so¸t ho¹t ®éng cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc nh­ thÕ nµo ®Ó vÉn duy tr× hiÖu qu¶ vµ hiÖu lùc cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc nãi chung . ViÖc më réng ph¹m vi ho¹t ®éng KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc còng ®ång nghÜa víi viÖc gi¶m kh¶ n¨ng gi¸m s¸t sù qu¶n lý , kiÓm so¸t tõ phÝa KiÓm to¸n Nhµ n­íc Trung ­¬ng ®èi víi KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc . Do ®ã hiÖn nay cã nhiÒu c¸ch thøc ®Ó t¸c ®éng tõ phÝa KiÓm to¸n Nhµ n­íc Trung ­¬ng ®èi víi KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc : Theo m« h×nh KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc c¸c quèc gia cã thÓ chÕ Liªn Bang th× KiÓm to¸n Nhµ n­íc c¸c Bang sÏ chÞu sù gi¸m s¸t cña c¸c c¬ quan chøc n¨ng theo luËt ®Þnh . Ngoµi ra KiÓm to¸n Nhµ n­íc Liªn Bang còng cã ¶nh h­ëng rÊt lín vÒ chuyªn m«n nghiÖp vô .Tuy nhiªn c¬ quan gi¸m s¸t trùc tiÕp lµ Uû ban KiÓm to¸n thuéc Quèc héi c¸c Bang . VÒ mÆt kiÓm tra tµi chÝnh cho ho¹t ®éng kiÓm to¸n c¸c Bang sÏ do Uû ban kiÓm to¸n nghiÖp vô chuyªn m«n cña kiÓm to¸n viªn ®­îc thèng nhÊt qu¶n lý bëi c¸c qui t¾c ®¹o ®øc nghÒ nghiÖp vµ chuÈn mùc kiÓm to¸n . Theo m« h×nh KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc cña Trung Quèc th× viÖc qu¶n lý kiÓm so¸t ®èi víi KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc sÏ do c¸c cÊp chÝnh quyÒn t­¬ng øng vµ c¬ quan KiÓm to¸n Nhµ n­íc cÊp trªn qu¶n lý . Nguån tµi chÝnh cho ho¹t ®éng cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc theo m« h×nh nµy n»m trong Ng©n s¸ch cña ®¬n vÞ hµnh chÝnh cÊp t­¬ng ®­¬ng . Do ®ã c¸c cÊp hµnh chÝnh t­¬ng ®­¬ng sÏ kiÓm tra vÒ mÆt tµi chÝnh ®èi víi ho¹t ®éng cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc . §¹o ®øc nghÒ nghiÖp vµ kh¶ naeng chuyªn m«n cña kiÓm to¸n viªn do KiÓm to¸n Nhµ n­íc cÊp trªn kiÓm so¸t dùa vµo qui t¾c ®¹o ®øc nghÒ nghiÖp vµ chuÈn mùc kiÓm to¸n . §èi víi m« h×nh KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc theo khu vùc ho¹t ®éng th× viÖc kiÓm so¸t , qu¶n lý ®èi víi KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc tõ phÝa KiÓm to¸n Nhµ n­íc lµ toµn diÖn , tuyÖt ®èi . Víi tÝnh chÊt lµ mét bé phËn kh«ng thÓ t¸ch rêi cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc , KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc chÞu sù l·nh ®¹o trùc tiÕp tõ Tæng KiÓm to¸n Nhµ n­íc , kinh phÝ ho¹t ®éng n»m trong kinh phÝ cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc. Nh­ vËy vÒ tµi chÝnh th× còng nh­ KiÓm to¸n Nhµ n­íc , KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc sÏ chÞu sù kiÓm tra cña Bé Tµi chÝnh hoÆc mét c¬ quan nµo ®ã do Quèc héi chØ ®Þnh . Víi m« h×nh nµy th«ng th­êng KiÓm to¸n Nhµ n­íc Trung ­¬ng n¾m trän vÑn quyÒn kiÓm so¸t vÒ nh©n sù , tæ chøc vµ quan hÖ ®èi ngo¹i cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc .ViÖc båi d­ìng ®µo t¹o vµ gi¸m s¸t ®¹o ®øc nghÒ nghiÖp cña kiÓm to¸n viªn còng ®­îc KiÓm to¸n Nha n­íc Trung ­¬ng thùc hiÖn . II. M« h×nh tæ chøc bé m¸y , c¬ chÕ ho¹t ®éng vµ c¸c mèi quan hÖ cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc . 1.Ph©n biÖt KTNN khu vùc víi KiÓm to¸n néi bé vµ c¸c c¬ quan thuéc chÝnh quyÒn Nhµ n­íc cÊp : 1.1. Ph©n biÖt KTNN khu vùc víi KiÓm to¸n néi bé : Tõ c¬ chÕ kÕ ho¹ch ho¸ tËp trung ,nÒn kinh tÕ chuyÓn sang giai ®o¹n ho¹t ®éng theo c¬ chÕ thÞ tr­êng th× c¬ chÕ ®iÒu hµnh qu¶n lý cña Nhµ n­íc còng cã sù thay ®æi c¨n b¶n . Nguyªn t¾c tù kiÓm tra vµ chÞu sù kiÓm tra cña mäi c¬ quan Nhµ n­íc ®èi víi mét ®¬n vÞ hay c¬ quan Nhµ n­íc vÒ tµi chÝnh ®­îc thay thÕ b»ng ho¹t ®éng kiÓm to¸n . Néi bé c¸c ®¬n vÞ Nhµ n­íc ë c¸c cÊp chÝnh quyÒn cã thÓ thµnh lËp hÖ thèng kiÓm to¸n néi bé ®Ó tù kiÓm tra m×nh . Bªn c¹nh ®ã KiÓm to¸n Nhµ n­íc ®­îc thµn lËp víi tÝnh chÊt lµ lùc l­îng kiÓm tra tõ bªn ngoµi , kiÓm tra ®éc lËp ®èi víi c¸c ®¬n vÞ ®­îc kiÓm to¸n . Nh­ vËy , t¹i c¸c khu vùc theo l·nh thæ , c¸c c¬ quan Nhµ n­íc ,c¸c ®¬n vÞ hµnh chÝnh sù nghiÖp Nhµ n­íc sÏ chÞu sù kiÓm tra song hµnh cña 2 lùc l­îng kiÓm to¸n lµ KiÓm to¸n Nhµ n­íc vµ KiÓm to¸n néi bé . KiÓm to¸n néi bé cña mét ®¬n vÞ thuéc Nhµ n­íc trong khu vùc lµ mét bé phËn do ®¬n vÞ ®ã lËp ra , víi chøc n¨ng gióp c¸c nhµ qu¶n lý cña ®¬n vÞ ®ã gi¸m s¸t vµ kiÓm tra ho¹t ®éng , th«ng tin cung cÊp cña c¸c bé phËn chøc n¨ng trong ®¬n vÞ . KiÓm to¸n néi bé chÞu sù chi phèi toµn diÖn cña c¸c cÊp qu¶n lý hµnh chÝnh hoÆc ®¬n vÞ t­¬ng øng . C¸c kÕt qu¶ kiÓm to¸n ®­îc sö dông cho c¸c cÊp qu¶n lý trong néi bé c¸c c¬ quan , ®¬n vÞ ®ã . Ng­îc l¹i , KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc lµ mét bé phËn thuéc KiÓm to¸n Nhµ n­íc , hoµn toµn ®éc lËp kh¸ch quan víi c¸c ®¬n vÞ , c¸c cÊp qu¶n lý Nhµ n­íc hµnh chÝnh trong khu vùc . KÕt qu¶ kiÓm to¸n ®­îc göi lªn Tæng KiÓm to¸n Nhµ n­íc , sau ®ã ®­îc tæng hîp ®Ó b¸o c¸o víi Quèc héi vµ ChÝnh phñ . Nh­ vËy , gi÷a KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc vµ KiÓm to¸n néi bé cã sù kh¸c nhau râ rÖt nh­ng sù phèi hîp gi÷a 2 lùc l­îng kiÓm to¸n nµy lµ rÊt cÇn thiÕt . Tuy nhiªn t¹i c¸c cuéc kiÓm to¸n cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc , KiÓm to¸n néi bé chØ ®­îc ®ãng vai tro lµ bé phËn cung cÊp th«ng tin cho ho¹t ®éng cña KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc ®µnh r»ng sù phèi hîp vÒ chuyªn m«n nghiÖp vô gi÷a hai lo¹i h×nh kiÓm to¸n nµy lµ rÊt cÇn thiÕt ®Ó cïng n©ng cao chÊt l­îng ho¹t déng cña m×nh . 1.2. Ph©n biÖt KTNN khu vùc vµ c¸c c¬ quan Nhµ n­íc trong khu vùc : MÆc dï KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc vµ c¸c cÊp chÝnh quyÒn hay c¸c c¬ quan ®¬n vÞ hµnh chÝnh Nhµ n­íc trong khu vùc ®Òu lµ c¬ quan c«ng chøc Nhµ n­íc , c¸c ho¹t ®éng ®Òu nh»m môc ®Ých cao nhÊt lµ phôc vô lîi Ých quèc gia nãi chung vµ lîi Ých l·nh thæ nãi riªng nh­ng gi÷a chóng còng cã sù kh¸c biÖt râ rÖt : KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc lµ ®¹i diÖn cho c¬ quan kiÓm tra tµi chÝnh c«ng cao nhÊt ®Æt t¹i khu vùc . Ho¹t ®éng kiÓm to¸n cã nh÷ng ®Æc thï riªng biÖt mµ c¸c c¬ quan hay c¸c cÊp chÝnh quyÒn thuéc khu vùc kh«ng thÓ cã ®­îc nh­ : tÝnh ®éc lËp kh¸ch quan , kü n¨ng chuyªn m«n , qui tr×nh vµ chuÈn mùc kiÓm to¸n . §iÒu cèt lâi nhÊt vÒ sù kh¸c biÖt gi÷a KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc víi c¸c cÊp chÝnh quyÒn hay c¸c c¬ quan Nhµ n­íc ë chç mçi c¬ quan cã chøc n¨ng hoµn toµn kh¸c nhau , thËm chÝ ®èi lËp nhau : + Chøc n¨ng LËp ph¸p , chøc n¨ng Hµnh ph¸p , chøc n¨ng T­ ph¸p thuéc vÒ c¸c cÊp hµnh chÝnh khu vùc . + Cßn chøc n¨ng kiÓm tra , kiÓm so¸t tµi chÝnh c«ng thuéc vÒ KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc . Tuy nhiªn c¸c chøc n¨ng nµy t¹o thµnh mét sù hoµn chØnh , c¸c mÆt ®èi l¹p t¹o nªn mét chØnh thÓ thèng nhÊt gióp cho nhµ qu¶n lý Nhµ n­íc ®èi víi l·nh thæ trë nªn cã hiÖu qu¶ cao h¬n , gióp cho kinh tÕ c¸c vïng l·nh thæ ph¸t triÓn nhanh h¬n .Nhµ n­íc Trung ­¬ng lu«n x¸c lËp quyÒn qu¶n lý vµ gi¸m s¸t cña m×nh ®èi víi c¸c vïng l·nh thæ trong c¶ n­íc . 2. M« h×nh vµ c¬ chÕ ho¹t ®éng cña KTNN khu vùc : 2.1. C¬ cÊu tæ chøc cña KTNN khu vùc : Cã nhiÒu m« h×nh tæ chøc KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc : Thø nhÊt , m« h×nh tæ chøc theo h­íng chuyªn m«n ho¸ vÒ kiÓm to¸n . C¸c phßng kÕ to¸n Ng©n s¸ch , phßng kÕ to¸n doanh nghiÖp Nhµ n­íc…tuú thuéc khèi l­îng c«ng viÖc vµ sè l­îng ®èi t­îng kiÓm to¸n nhiÒu hay Ýt ®Ó thµnh lËp thªm c¸c phßng nh­ phßng kÕ to¸n ng©n s¸ch 1 , kÕ to¸n ng©n s¸ch 2 ... Tuú thuéc vµo c¬ chÕ ®ång sù hay c¬ chÕ ®¬n tuyÕn mµ cã sù ph©n chia quyÒn qu¶n lý kh¸c nhau . + Theo c¬ chÕ ®ång sù , mäi quyÒn lùc ®èi víi KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc ®­îc thùc hiÖn th«ng qua c¬ chÕ Héi ®ång . + Ng­îc l¹i theo c¬ chÕ ®¬n tuyÕn , quyÒn lùc hoµn toµn tËp trung vµo Tæng KiÓm to¸n Nhµ n­íc , kiÓm to¸n tr­ëng KiÓm to¸n Nhµ n­íc khu vùc do Tæng KiÓm to¸n Nhµ n­íc bæ nhiÖm vµ chÞu tr¸ch nhiÖm toµn diÖn tr­íc Tæng KiÓm to¸n Nhµ n­íc . *¦u ®iÓm : t¹o nªn sù chuyªn m«n ho¸ cao trong ho¹t ®éng kiÓm to¸n , ®Æc biÖt lµ viÖc chuyªn m«n ho¸ kiÓm to¸n ng©n s¸ch vµ kiÓm to¸n khèi c¸c doanh nghiÖp Nhµ n­íc sÏ t¹o ®iÒu kiÖn cho c¸c kiÓm to¸n viªn n©ng cao kü n¨ng chuyªn m«n cña m×nh .
Luận văn liên quan