Đề tài Công nghệ sản xuất Bia-Rượu-Nước Giải Khát

. LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN NGÀNH BIA: 1. Lịch sử hình thành: TỪ 7000 năm TCN ngươi Babilon đã biết sản xuất bia từ hạt đại mạch và một số nguyên liệu từ hạt nảy mầm với công thức rất đơn giản. Người ta rang ngũ cốc rồi đem ngâm cho lên men thu được một loại nước giải khát có cồn và vị hơi chua. Cùng với sự phát triển của thời gian công thức chế biến bia đã thay đổi dần, người ta biết cho thêm cỏ dại có hương thơm để cho nước có vị dễ chịu hơn như: ngãi cứu, lupin để tăng hương vị của bia. 2. Bia là gì? Bia là loại nước uống có độ cồn thấp, một trong những loại nước giải khát được yêu thích nhất trên thế giới. Bia có màu vàng rơm và có hương vị đặc trưng không nhầm lẫn với bất kỳ loại nước giải khát nào. Bia thường dành cho phái mạnh nhưng thực chất phái nữ nê thưởng thức nó hơn là rượu. Vì bia là loại sản phẩm không chỉ cung cấp cho một số chất dinh dưỡng mà đặc biệt là có nồng độ thấp. 3. Quá trình phát triển của ngành bia. Khoảng thế kỷ 19, hoa hublon được phát hiện ở Xiberi, Đông Nam nước Nga, Trung Quốc và nhiều cùng khác. Từ đó nó được sử dụng như là một trong những nguyên liệu chuyên dùng để sản xuất bia. Năm 1857, nhà bác học người Pháp Louis Pasteur đã khám phá ra một nhân tố đã chuyển hóa nhiên liệu thành một loại thức uống tuyệt vời và ông đã khẳng định “ nấm men là vi sinh vật duy nhất mà hoạt động của chúng đã làm nên quá trình lên men bia”. Nhưng ông chưa lam sáng tỏ thực chất của hiện tượng và cơ chế hoạt động của quá trình lên men bia, đến cuối thế kỷ 19 hai nhà khoa học người Đức, Nga mới chứng minh được rằng “nấm men tạo nên các enzyme này ngay cả trong trường hợp không có tế bào nấm men tồn tại trong môi trường vẫn có khả năng chuyển hóa đường thành rượu và khí CO2 , hai thành phần quan trọng nhất của bia”. Ngày nay, kỹ thuật sản xuất bia cải tiến không ngừng, quá trình lên men giảm từ 49 ngày xuống còn 12 ngày. Các thiết bị lên men được cải tiến và hiện nay bia là loại nước giải khát có độ cồn thấp và giàu dinh dưỡng và khá phổ biến trên thế giới nói chung và ở Việt Nam nói riêng. II. TÌNH HÌNH SAÛN XUAÁT BIA VAØ TIEÂU THUÏ BIA . 1. Trên thế giới: Hiện nay trên thế giới có khoảng 25 quốc gia sản xuất bia với sản lượng lớn hơn 1 tỷ lít/năm. Trong đó nước như Đức, Mỹ, Úc mỗi năm sản xuất trên dưới 10 tỷ lít/năm. Sản lượng bình quân tính theo đầu người ở một số nước là 160 lít/năm như ở CH Sec, Đức Tại một số nước trên thế giới ngành công nghiệp sản xuất bia được đặt dưới quyền kiểm soát bởi các cơ quan nhà nước. Tại Ấn Độ, chính phủ đã thực hiện đổi mới cơ chế, các doanh nghiệp được tự do sản xuất kinh doanh, trừ ra các ngành đặc biệt cần phải có giấy phép của chính phủ cấp thì mới được quyền sản xuất kinh doanh trong đó có ngành sản xuất rượu bia.

doc43 trang | Chia sẻ: ngtr9097 | Ngày: 03/05/2013 | Lượt xem: 771 | Lượt tải: 9download
Tóm tắt tài liệu Đề tài Công nghệ sản xuất Bia-Rượu-Nước Giải Khát, để xem tài liệu hoàn chỉnh bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
Mục lục (((( Bài 1: KỸ THUẬT SẢN XUẤT DỊCH LÊN MEN BIA I. LICH SỬ PHÁT TRIỂN NGÀNH BIA: 3 1. Lịch sử hình thành: 3 2. Bia là gì? 3 3. Quá trình phát triển của ngành bia. 3 II. TÌNH HÌNH SAÛN XUAÁT BIA VAØ TIEÂU THUÏ BIA . 4 1. Trên thế giới: 4 2. Việt nam trước và sau thời kì đổi mới: 4 III. NGUYÊN LIỆU: 5 Nguyên liệu chính: 5 1. Malt: 5 1.1. Nguồn gốc, dặc diểm: 5 1.2. Caáu taïo haït ñaïi maïch: 6 1.3. Phaân loaïi: 8 2. Hoa houplon : 11 3. Nước: 12 3. Thế liệu: 13 IV. KỸ THUẬT SẢN XUẤT DỊCH LÊN MEN BIA: 15 1. Sơ đồ công nghệ: 15 2. Giản đồ nấu malt: 17 3. Kỹ thuật thực hiện: 17 4. Xác định hiệu suất trích ly: 18 5.Nguyên liệu – hóa chất dùng trong sản xuất. 19 BÀI 2: KỸ THUẬT NẤU NGUYÊN LIỆU, ĐƯỜNG HÓA VÀ LÊN MEN KỸ THUẬT CHƯNG CẤT RƯỢU, KIỂM TRA ĐỘ RƯỢU VÀ ĐỘ CHUA I. GIỚI THIỆU CHUNG 20 II. UYÊN LIỆU: 20 1. Gạo: 20 2. Sắn 21 3. Ngô 21 4. Khoai 21 III. KỸ THUẬT THỰC HIỆN 23 1. Sơ đổ công nghệ: 23 2. Thuyết minh quy trình. 23 2.1. Kỹ thuật nấu nguyên liệu. 23 2.2. Kỹ thuật chưng cất rượu, kiểm tra độ rượu và độ chua. 24 BÀI 3: KỸ THUẬT PHA CHẾ RƯỢU MÙI I. GIỚI THIỆU VỀ RƯỢU MÙI: 26 II. CƠ SỞ LÝ THUYẾT: 26 III. NGUYÊN LIỆU: 27 IV. KỸ THUẬT SẢN XUẤT RƯỢU MÙI: 28 1. Sơ đồ công nghệ: 28 2. Thuyết minh quy trình: 28 2.1.Kỹ thuật thực hiện: 28 2.2. Cách thực hiện: 29 BÀI 4: KỸ TUẬT SẢN XUẤT RƯỢU VANG DỨA I. GIỚI THIỆU: 32 II. LỊCH SỬ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN: 32 1. Lịch sử hình thành: 32 2. Quá trình phát triển: 33 III. NGUYÊN LIỆU: 33 1. Tầm quan trọng của nguyên liệu: 34 2. Nguyên liệu: 34 3. Thành phần hóa học ảnh hưởng đến công nghệ sản xuất, tiêu chuẩn: 34 3.1. Cồn ethanol: 34 3.2. Đường: 34 3.3. Axit: 35 3.4. Vitamin: 35 3.5 Chất gây mùi thơm. 35 IV. KỸ THUẬT SẢN XUẤT RƯỢU VANG DỨA: 35 1. Sơ đồ công nghệ: 35 2. Thuyết minh quy trình : 37 Tài liệu tham khảo BÀI 1: KỸ THUẬT SẢN XUẤT DỊCH LÊN MEN BIA ………………((((……..…….. I. LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN NGÀNH BIA: 1. Lịch sử hình thành: TỪ 7000 năm TCN ngươi Babilon đã biết sản xuất bia từ hạt đại mạch và một số nguyên liệu từ hạt nảy mầm với công thức rất đơn giản. Người ta rang ngũ cốc rồi đem ngâm cho lên men thu được một loại nước giải khát có cồn và vị hơi chua. Cùng với sự phát triển của thời gian công thức chế biến bia đã thay đổi dần, người ta biết cho thêm cỏ dại có hương thơm để cho nước có vị dễ chịu hơn như: ngãi cứu, lupin…để tăng hương vị của bia. 2. Bia là gì? Bia là loại nước uống có độ cồn thấp, một trong những loại nước giải khát được yêu thích nhất trên thế giới. Bia có màu vàng rơm và có hương vị đặc trưng không nhầm lẫn với bất kỳ loại nước giải khát nào. Bia thường dành cho phái mạnh nhưng thực chất phái nữ nê thưởng thức nó hơn là rượu. Vì bia là loại sản phẩm không chỉ cung cấp cho một số chất dinh dưỡng mà đặc biệt là có nồng độ thấp. 3. Quá trình phát triển của ngành bia. Khoảng thế kỷ 19, hoa hublon được phát hiện ở Xiberi, Đông Nam nước Nga, Trung Quốc và nhiều cùng khác. Từ đó nó được sử dụng như là một trong những nguyên liệu chuyên dùng để sản xuất bia. Năm 1857, nhà bác học người Pháp Louis Pasteur đã khám phá ra một nhân tố đã chuyển hóa nhiên liệu thành một loại thức uống tuyệt vời và ông đã khẳng định “ nấm men là vi sinh vật duy nhất mà hoạt động của chúng đã làm nên quá trình lên men bia”. Nhưng ông chưa lam sáng tỏ thực chất của hiện tượng và cơ chế hoạt động của quá trình lên men bia, đến cuối thế kỷ 19 hai nhà khoa học người Đức, Nga mới chứng minh được rằng “nấm men tạo nên các enzyme này ngay cả trong trường hợp không có tế bào nấm men tồn tại trong môi trường vẫn có khả năng chuyển hóa đường thành rượu và khí CO2 , hai thành phần quan trọng nhất của bia”. Ngày nay, kỹ thuật sản xuất bia cải tiến không ngừng, quá trình lên men giảm từ 49 ngày xuống còn 12 ngày. Các thiết bị lên men được cải tiến và hiện nay bia là loại nước giải khát có độ cồn thấp và giàu dinh dưỡng và khá phổ biến trên thế giới nói chung và ở Việt Nam nói riêng. II. TÌNH HÌNH SAÛN XUAÁT BIA VAØ TIEÂU THUÏ BIA . 1. Trên thế giới: Hiện nay trên thế giới có khoảng 25 quốc gia sản xuất bia với sản lượng lớn hơn 1 tỷ lít/năm. Trong đó nước như Đức, Mỹ, Úc mỗi năm sản xuất trên dưới 10 tỷ lít/năm. Sản lượng bình quân tính theo đầu người ở một số nước là 160 lít/năm như ở CH Sec, Đức… Tại một số nước trên thế giới ngành công nghiệp sản xuất bia được đặt dưới quyền kiểm soát bởi các cơ quan nhà nước. Tại Ấn Độ, chính phủ đã thực hiện đổi mới cơ chế, các doanh nghiệp được tự do sản xuất kinh doanh, trừ ra các ngành đặc biệt cần phải có giấy phép của chính phủ cấp thì mới được quyền sản xuất kinh doanh trong đó có ngành sản xuất rượu bia. 2. Việt nam trước và sau thời kì đổi mới: Ở Việt Nam bia được người Pháp du nhập vào cuối thế kỷ 19 với việc xây dựng 2 nhà máy bia: nhà máy bia Hà Nội và nhà máy bia Sài Gòn. Qua hơn một thế kỷ thăng trầm và phát triển, hiện nay Việt Nam có hơn 100 nhà máy bia lớn nhỏ trên khắp cả nước. Từ những năm 90 trở lại đây, sản lượng bia ở Việt Nam tăng nhanh đạt bình quân 8 lít/người/năm, và thu nộp cho nhà nước hàng nghìn tỷ đồng, tạo điều kiện công ăn việc làm cho hàng chục ngàn lao động. Dựa vào tốc độ tăng trưởng trong sản xuất bia và tiêu thụ sản phẩm. Dựa vào sự phát triển dân số và thu nhập bình quân đầu người, trên cơ sở tham khảo các mức độ tiêu thụ của các nước trong khu vực, có thể dự báo về mức tiêu thụ bia ở Việt Nam trong những nă tới: Năm 2010 là 16 lít/người/năm. Năm 2020 là 25 lít/người/năm. Mức tiêu thụ bình quân đầu người của nước ta hiện nay là 10 lít/người/năm. Do nhu cầu ngày càng cao của thị trường chỉ trong một thời gian ngắn ngành sản xuất bia đã có những bước phát triển đáng kể. Ngành sản xuất bia của các nhà máy ở Việt Nam hiện nay có tổng công suất khoảng 876 triệu lít/năm. Trong đó các dự án liên doanh với nước ngoài có công suất 420 triệu lít/năm (chiếm khoảng 23,6%). Các nhà máy bia cảu địa phương (chiếm khoảng 30,6%). Sản lượng thực tế năm 1995 mới được 502 triệu lít/năm, đạt được 58%. Công suất thiết kế, nhiều dự án được cấp phép cho đến nay chưa được triển khai nhưng bên cạnh vẫn có một số nhà máy phát huy được công suất như nhà máy bia Sài Gòn, Hà Nội…Mặc dù công suất thực tế chưa đạt được mức công suất đã thiết kế nhưng ngành sản xuất bia của Việt Nam đã từng bước đi lên một cách mạnh mẽ, tạo cho thị trường bia Việt Nam phong phú hơn và góp một phần nhỏ tring sự đa dạng và phong phú của bia Thế Giới. Một số nhà máy bia Việt Nam hiện nay 􀂙 Nhà máy bia Hà Nội 􀂙 Nhà máy bia Halida 􀂙 Nhà máy bia Hải Phòng 􀂙 Nhà máy bia Thanh Hóa 􀂙 Nhà máy bia Huda 􀂙 Nhà máy bia Đà Nẵng 􀂙 Nhà máy bia Quảng Ngãi 􀂙 Nhà máy bia Quy Nhơn  􀂙 Nhà máy bia Phú Yên 􀂙 Nhà máy bia Nha Trang 􀂙 Nhà máy bia Đà Lạt 􀂙 Nhà máy bia Sài Gòn 􀂙 Nhà máy bia Việt Nam 􀂙 Nhà máy bia Tiền Giang 􀂙 Nhà máy bia Powen Đồng Nai   III. NGUYÊN LIỆU: Nguyên liệu chính: Nguyên liệu chính trong sản xuất bia là: Malt, hoa houblon, nước và nấm men. Ở nước ta nguồn nguyên liệu chính để sản xuất bia đều nhập từ nước ngoài: malt, hoa houblon. Nhiều năm nay ở Việt Nam trồng thử cây đại mạch và cây houblon tring một số vùng ở phía Bắc, Đà Lạt,… nhưng năng suất tu hoạch thấp, chất lượng chưa đảm bảo yêu cầu. 1. Malt: Nguồn gốc, dặc diểm: Malt là nguyên liệu chính trong sản xuất bia, muốn vậy malt phải trải qua một quá trình nhân tạo. Sau đó được dùng lại bằng cách sấy khô. Mục đích của quá trình sản xuất malt là: biến hạt đại mạch thành sản phẩm giàu enzyme, xúc tác sinh học, có hương vị thích hợp, màu sắc mong muốn cho loại bia sẽ sản xuất. Đại mạch gieo trồng là loại thực vật một năm. Chúng được chia thành 2 nhóm: Đại Mạch mùa đông và Đại Mạch mùa xuân. Chu kỳ sinh trưởng của Đại Mạch thường là 100-200 ngày, kết thúc quá trình cây sẽ trổ bông và kết hạt. Malt ñaïi maïch Hoa Ñaïi Maïch naèm ôû phaàn treân cuøng cuûa caây vaø keát thaønh boâng. Moãi moät boâng bao goàm hai boä phaän: boâng vaø gieù. Khaùc vôùi caây luùa nöôùc ta, boâng Ñaïi Maïch chæ coù gieù caáp moät maø khoâng coù gieù caáp hai. Gieù cuûa boâng Ñaïi Maïch thöïc chaát laø cuoáng haït, ñöôïc ñònh tröïc tieáp vaøo truïc boâng. Taïi moãi maét cuûa truïc boâng coù ba gieù, treân moãi gieù coù moät hoa. Soá hoa bieán thaønh haït chaéc treân gieù quyeát ñònh hình daùng cuûa boâng Ñaïi Maïch (Thoâng thöôøng thì soá ño ùlaø moät hoaëc ba). Neáu moät hoa bieán thaønh haït (coøn hai hoa kia bò ñieác) thì boâng Ñaïi Maïch seõ coù hai haøng haït – ta goïi laø Ñaïi Maïch hai haøng. Neáu ba hoa bieán thaønh haït thì boâng Ñaïi Maïch coù saùu haøng – ta goïi laø Ñaïi Maïch saùu haøng. Ñaïi Maïch hai haøng: ñöôïc duøng chuû yeáu cho coâng nghieäp saûn xuaát bia. Loaïi Ñaïi Maïch naøy ñöôïc troàng nhieàu ôû moät soá nöôùc Taây AÂu. Ñaïi Maïch ña haøng: ñöôïc chia laøm hai nhoùm :”Ñaïi Maïch saùu haøng vaø Ñaïi Maïch boán haøng”. Ñaïi Maïch boán haøng coù theå duøng ñeå saûn xuaát bia. Ñaïi Maïch ña haøng ñöôïc duøng chuû yeáu laøm thöùc aên gia suùc vaø gia caàm. 1.2. Caáu taïo haït ñaïi maïch: Haït cuûa Ñaïi Maïch bao goàm ba boä phaän chính: voû, noäi nhuõ vaø phoâi. a.Voû Ñaïi Maïch ñöôïc bao boïc beân ngoaøi baèng voû boïc traáu, voû traáu ñöôïc hình thaønh töø ñaøi hoa. Ñaøi hoa döôùi hình thaønh neân voû traáu phía ngoaøi (Phía löng) vaø keát thuùc baèng sôïi raâu, coøn ñaøi hoa phía treân hình thaønh neân voû traáu phía trong(Phía buïng) cuûa haït. Ñaøi hoa laø coâng cuï ñeå baûo veä caùc cô quan beân trong cuûa haït trong quaù trình hình thaønh vaø chuyeån hoaù cuûa noù. ÔÛû Ñaïi Maïch hai haøng, voû traáu cuûa haït khaù moûng vaø meàm maïi, coøn ôû Ñaïi Maïch ña haøng thì voû traáu daøy vaø thoâ hôn. Döôùi lôùp voû traáu laø lôùp voû quaû ñöôïc caáu taïo töø ba lôùp teá baøo. – Cöù moãi lôùp xeáp ngang thì tieáp ñeán laø moät lôùp xeáp doïc laøm cho lôùp voû quaû dai vaø beàn vöõng. Döôùi lôùp voû quaû laø lôùp voû haït goàm hai lôùp teá baøo. Teá baøo cuûa lôùp ngoaøi coù thaønh raát daøy, lôùp trong thì trong suoát. Lôùp voû haït ñoùng vai troø nhö moät maøng baùn thaám: chæ cho nöôùc thaám vaøo beân trong haït ñoàng thôøi giöõ caùc chaát hoaø tan trong haït khoâng thaám ra ngoaøi. Lôùp voû quaû vaø voû haït lieân keát chaët cheõ vôùi nhau, moái lieân keát ñoù chaéc hôn raát nhieàu so vôùi söï lieân keát giöõa chuùng vôùi lôùp voû traáu. Voû traáu chieám nhieàu nhaát troïng löôïng cuûa voû, chieám 7%-8% troïng löôïng haát khoâ cuûa haït, kích thöôùc haït caøng beù thì tyû leä voû caøng cao so vôùi troïng öôïng cuûa khoái haït. Voû haït chieám moät tyû leä khaù lôùn nhöng khoâng coù giaù trò dinh döôõng. Ñoái vôùi coâng ngheä saûn xuaát bia voû haït gaây aûnh höôûng hai maët: Maët baátlôïi vì trong voû chöùa caùc chaát maøu, chaát ñaéng vaø chaát chaùt. Neáu caùc chaát naøy hoaø tan vaøo dòch ñöôøng seõ laøm giaûm chaát löôïng saûn phaåm. Maët lôïi cuûa lôùp voû laø noù ñoùng vai troø xaây döïng maøng loïc trong quaù trình taùch baû khoûi khoái chaùo. b. Noäi nhuõ: Ñaây laø phaàn lôùn nhaát ñoàng thôøi cuõng laø phaàn giaù trò nhaát cuûa haït. Ngoaøi cuøng cuûa noäi nhuõ tieáp giaùp vôùi lôùp voû haït vaø lôùp Alôron. Ôû Ñaïi Maïch hai haøng lôùp Alôron bao goàm hai lôùp teá baøo hình laêng kính coù thaønh daøy, ôû Ñaïi Maïch ña haøng thì soá lôùp teá baøo nhieàu hôn. Lôùp Alôron raát giaøu protein, chaát beùo, ñöôøng, xenluloza, pentozan, vitamin vaø chaát tro. Vì lôùp Alôron cuûa Ñaïi Maïch ña haøng daøy hôn Ñaïi Maïch hai haøng cho neân haøm löôïng protein cuûa chuùng nhieàu hôn. Döôùi lôùp Alôron môùi ñeán phaàn noäi nhuõ thaät cuûa haït, caáu truùc cuûa noäi nhuõ goàm caùc teá baøo lôùn coù thaønh moûng chöùa ñaày caùc haït tinh boät, moät ít proâteâin, xenluloza, chaát beùo, chaát tro vaø ñöôøng. c. Phoâi: Phoâi laø phaàn soáng cuûa haït, troïng löôïng chæ chieám khoaûng 2,5% - 5% so vôùi troïng löôïng cuûa haït. Phoâi naèm ôû phía döôùi gaàn ñeá cuûa haït, bao goàm phoâi laù, phoâi reã vaø giöõa chuùng laø phoâi thaân. Tieáp giaùp giöõa phoâi vaø noäi nhuõ laø nguø. Nguø laø moät maøng baùn thaám: noù chæ cho pheùp caùc chaát hoaø tan töø noäi nhuõ thaám qua ñeå chuyeån veà phoâi vaø nöôùc töø phía phoâi ñi vaøo noäi nhuõ. Phoâi chieám moät tyû leä khoâng ñaùng keå so vôùi troïng löôïng cuûa haït, trong quaù trình cheá bieán, caùc thaønh phaàn trong phoâi hoaø tan raát ít vaøo dòch ñöôøng. Nhö vaäy, ñoái vôùi coâng ngheä saûn xuaát bia giaù trò dinh döôõng cuûa phoâi haàu nhö khoâng ñaùng keå, maø vai troø to lôùn cuûa noù laø ôû choã: ñaây laø traïm hoaït hoaù vaø laø nhaø maùy saûn xuaát enzim. Phaân loaïi: Malt laø saûn phaåm ñöôïc cheá bieán töø caùc haït ñaïi maïch sau khi cho naûy maàm ôû ñieàu kieän nhaân taïo vaø saáy ñeán ñoä aåm nhaát ñònh vôùi nhöõng ñieàu kieän baét buoäc. Malt coù nhöõng loaïi sau: • Malt vaøng: laø Malt coù maøu vaøng saùng, vò dòu ngoït. • Malt ñen: laø Malt coù maøu vaøng saäm ñaäm hôn, vò caø pheâ, thôm ngoït. Ngoaøi ra ñeå taêng cöôøng chaát löôïng, beàn veà maøu saéc, muøi vò vaø ñeå tieán haønh ñöôøng hoùa deã daøng trong naáu bia ngöôøi ta saûn xuaát moät soá Malt ñaëc bieät: • Malt Caramen: Malt ñöôïc saáy ñaëc bieät duøng trong saûn xuaát bia ñen, bia coù vò caramen, saùnh, thôm ngon, boït nhieà • Malt caø pheâ: coù maøu caø pheâ rang, thôm muøi caø pheâ. • Malt Melan: chöùa haøm löôïng Melanoid ñaùng keå. Thaønh phaàn hoùa hoïc cuûa malt: Malt laø loaïi baùn thaønh phaåm raát giaøu chaát dinh döôõng, chöùa khoaûng 16 – 18% caùc chaát coù phaân töû löôïng nhoû deã hoøa tan, chuû yeáu laø caùc ñöôøng ñôn ñôn giaûn, dextrin baäc thaáp, caùc acid amin, khoaùng, caùc vitamin, ñaëc bieät laø caùc heä enzime phong phuù: proteaza, amylaza caùc enzime naøy seõ laø ñoäng löïc chuû yeáu ñeå phaân taùch caùc hôïp chaát protein vaø glucid, cao phaân töû trong noäi nhuõ cuûa haït thaønh caùc saûn phaåm coù phaân töû nhoû hoøa tan beàn vöõng vaøo nöôùc taïo thaønh chaát chieát cuûa dung dòch ñöôøng. Malt coù chaát löôïng cao neáu quaû khoâng quaù 7-9% troïng löôïng cuûa haït. Neáu lôùn hôn khoâng thích hôïp cho saûn xuaát bia. • Ñaùnh giaù chaát löôïng cuûa malt khoâ : tinh boät 58%, pentozan hoøa tan 1%, hexozan khoâng tan 9%. Thaønh phaàn hoùa hoïc cuûa malt tính theo% chaát khoâ Thaønh Phaàn  Haøm löôïng %  Thaønh phaàn  Haøm löôïng %  Thaønh phaàn  Haøm löôïng %   Tinh boät  58  Chaát khoaùng  2,5  Pentoza  8   Lipid  2,5  Saccharose  5  Celluloza  6   Ñöôøng khöû  4  Protit  10  Caùc enzym,vitamin  Phaàn coøn laïi   Trong coâng ngheä saûn xuaát bia, Malt laø nguoàn nguyeân lieäu chính ñeå cung caáp chaát hoøa tan cho dòch ñöôøng tröôùc khi leân men. Gluxid, enzym, protein coù trong Malt laø thaønh phaàn coù giaù trò coâng ngheä lôùn nhaát cuûa Malt. Gluxid : Chuû yeáu laø nhoùm polysaccharid goàm tinh boät, cellulose, hemicellulose − Tinh boät : coù yù nghóa raát quan troïng trong coâng ngheä saûn xuaát bia, laø nguoàn chuû yeáu cung caáp chaát hoøa tan (chaát chieát) cho dòch ñöôøng. Haøm löôïng tinh boät caøng cao, noàng ñoä chaát chieát caøng lôùn, hieäu suaát thu hoài bia vaø chaát löôïng bia caøng taêng. − Cellulose : Khoâng coù vai troø cung caáp chaát chieát nhöng noù taïo lôùp loïc phuï lyù töôûng khi loïc baõ Malt. − Hemicellulose : döôùi xuùc taùc cuûa enzym, Hemicellulose bò thuyû phaân thaønh hexoza vaø pentoza laø chaát chieát quan troïng cho dòch ñöôøng. • Protein : Neáu haøm löôïng quaù cao thì bia deã bò ñuïc khi baûo quaûn, neáu haøm löôïng quaù thaáp bia keùm boït, vò keùm ñaäm ñaø, toát nhaát laø 8 - 10%. Saûn phaåm thuûy phaân cuûa protit töông taùc vôùi ñöôøng taïo melanoid – hoãn hôïp maøu vaøng oùng, coù vò ngoït vaø thôm dòu, laø nhaân toá quan troïng cho höông vò bia vaø cung caáp acid amin cho naám men. Enzym : Enzym ( pherment ) : raát phong phuù chia laøm hai nhoùm : − Hydrolase ( enzym thuyû phaân ) : Cacbohydraza : diastaza ( α, β-amylaze ), sitaza ( sitoclataza vaø sitolitaza ), hexodaza ( maltaza, saccharaza ). Protease : proteinaza, peptidaza, amidaza. Esteraza : lipaza, amylophosphataza, fitaza. − Decmolaza ( enzym oxi hoaù khöû ) : dehydraza, oxidaza, catalaza… Caùc chæ tieâu chaát löôïng malt : Malt duøng ñeå saûn xuaát bia caàn ñaùp öùng caùc chæ tieâu sau. + Chæ tieâu cô hoïc vaø lí hoïc. + Chæ tieâu hoùa hoïc cuûa malt ñaïi maïch Chæ tieâu cô hoïc vaø lí hoïc. Chæ tieâu  Ñaëc ñieåm, haøm löôïng  Ñôn vò   Maøu haït malt vaøng  Vaøng saùng, oùng möôït    Muøi  Thôm ñaëc tröng    Vò  Ngoït nheï    Hình daùng  To troøn, ñeàu haït    Taïp chaát ( coû daïi )  <= 0,1  %   Haït gaõy  <= 0,5%  %   Khoái löôïng haït  28_ 38  g/ 1000 haït   Haït coù boat xoáp  > 98  %   Daïng baùn thuûy tinh  < 1  %   Daïng thuûy tinh  < 1  %   Chæ tieâu hoùa hoïc cuûa malt ñaïi maïch : Chæ tieâu  Haøm löôïng  Ñôn vò   Ñoä hoøa tan tính theo chaát khoâ  76_ 81,7  %   Ñoä aåm  < 5  %   Thôøi gian ñöôøng hoùa  < 15  Phuùt   Ñoä maøu cuûa nöôùc nha  0,18_ 0,3  %   Amylaza  280_330  Wk   Chaát ñaïm toaøn phaàn theo %  11,5  %   Chaát khoâ  5_ 8%  %   pH  5,5_ 6.5    Poliphenol  5_8  %   • NP ( 0,1 N dung dòch Iod trong 100 ml nöôùc ) 2. Hoa houplon : Ñaëc ñieåm : Teân khoa hoïc Humulus lupulus, loaïi thöïc vaät löu nieân hoï daây leo. Söû duïng cho saûn xuaát bia laø hoa caùi chöa thuï phaán. Ñöôïc troàng nhieàu ôû Trung AÂu vaø Baéc Myõ, hieän taïi chöa coù loaïi nguyeân lieäu naøo coù theå thay theá hoaøn toaøn cho hoa houblon. Hoa houblon laø nguyeân lieäu chính thöù hai ñeå saûn xuaát bia. Hoa houblon goùp phaàn quan troïng taïo muøi vò ñaëc tröng cuûa bia vaø muøi thôm deã chòu, taïo maøu aùnh vaøng cho bia, ñoàng thôøi hoa cuõng ñöôïc söû duïng nhö moät chaát baûo quaûn vaø giuùp cho caùc thaønh phaàn bia ñöôïc oån ñònh vaø boït bia ñöôïc giöõ laâu hôn. 3. Nước: Bia thành phẩm với 77 – 90% là nước. Vậy nước là nguyên liệu chính cho sản xuất bia. Ngoài ra nước còn dùng cho quá trình trộn, nấu, vệ sinh thiết bị… Thành phần hóa học của nước ảnh hưởng đến đặc điểm, tính chất sau cùng của bia do nó tác động trong suốt quá trình chế biến. Do đó, nước dùng cho sản xuất bia luôn được kiểm tra trước khi đưa vào sử dụng. Thaønh phaàn hoùa hoïc cuûa nöôùc: Thoâng thöôøng trong nöôùc coù chöùa caùc ion sau: Cation: H+, Na+, K+, NH4+, Ca2+, Mg2+, Mn2+, Fe2+, Fe3+, Al2+,… Anion: OH-, Cl-, HCO3-, CO3-, NO3-, NO2-, SO42-, PO43-, SiO3-,… Vaø nhieàu chaát khaùc hoøa tan ôû daïng phaân töû (raén, loûng, khí, ...) hay caùc phaàn töû lô löûng nhö huyeàn phuø, nhuõ töông, ... Ca2+, Mg2+ gaây neân ñoä cöùng cho nöôùc. Tiêu chuẩn nước cho sản xuất bia: Muøi vò : tinh khieát khoâng maøu. Ñoä cöùng taïm thôøi : 0,7 mg ñöông löôïng/lít. Ñoä cöùng vónh cöûu : 0,4 - 0,7 mg ñöông löôïng/lít. Haøm löôïng muoái cacbonat : < 50 mg/lít. Haøm löôïng muoái Mg2+ : < 100 mg/lít. Ñoä kieàm : 2 - 3 oF. Haøm löôïng Clorua : 7,5 - 150 mg/lít. Haøm löôïng CaSO4 : 130 - 200 mg/lít. Haøm löôïng Fe2+ : < 0,3mg/lít. NO3-, NO2-, NH3 : khoâng ñöôïc pheùp coù. Vi sinh vaät : < 100 teá baøo/ml nöôùc. Chæ soá E. Coli : < 3 teá baøo/lít. 3. Thế liệu: Trong sản xuất bia việc dùng thế liệu thay cho malt tùy thuộc vào điều kiện chủ quan và khách quan, có thể nhằm mục đích hạ giá thành sản phẩm tạo ra các sản phẩm bia có mức chất lượng khác nhau. Cải thiện một vài tính chất của sản phẩm, theo đơn đặt hàng của người tiêu dùng. Thế liệu phải dồi dào nguồn glucid mà từ đó dưới tác dụng của enzyme trong malt, glucid của thế liệu sẽ chuyển hóa thành đường hòa tan. Vì vậy các loại ngũ cốc được chọn làm thế liệu trong sản xuất bia. Khi sử dụng thế liệu chất lượng c
Luận văn liên quan