Đề tài Thực trạng, nguyên nhân, cách thức giải quyết việc ly hôn có yếu tố nước ngoài

Trong những năm qua, ở nước ta, vấn đề kết hôn có yếu tố nước ngoài tăng nhanh về số lượng, nhiều nhất tại thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long. Theo báo cáo của Tổng cục thống kê, trong ba năm gần đây, đã có gần 32.000 phụ nữ Việt Nam lấy chồng nước ngoài, phần lớn là người Đài Loan và Hàn Quốc. Đó là “hiện tượng tất yếu trong xu thế hội nhập, toàn cầu hóa mà chúng ta khó có thể tránh khỏi được” – Phó GS,TS Phan An (người chủ trì công trình nghiên cứu khoa học cấp Nhà nước về “hiện tượng phụ nữ lấy chồng Đài Loan”) cho biết. Ly hôn là một mặt của quan hệ hôn nhân. Nếu kết hôn là hiện tượng bình thường nhằm xác lập quan hệ vợ chồng, thì ly hôn là hiện tượng bất bình thường, là mặt trái của hôn nhân nhưng là mặt không thể thiếu được khi quan hệ hôn nhân đã thực sự tan vỡ. Với mong muốn nâng cao hiểu biết của bản thân về vấn đề ly hôn có yếu tố nước ngoài, em xin chọn bài tập: “Tìm hiểu một số nét về thực trạng, nguyên nhân và cách thức giải quyết việc ly hôn có yếu tố nước ngoài.”

doc17 trang | Chia sẻ: ngtr9097 | Ngày: 27/05/2013 | Lượt xem: 1509 | Lượt tải: 4download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Đề tài Thực trạng, nguyên nhân, cách thức giải quyết việc ly hôn có yếu tố nước ngoài, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
I. Lời mở đầu Trong những năm qua, ở nước ta, vấn đề kết hôn có yếu tố nước ngoài tăng nhanh về số lượng, nhiều nhất tại thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long. Theo báo cáo của Tổng cục thống kê, trong ba năm gần đây, đã có gần 32.000 phụ nữ Việt Nam lấy chồng nước ngoài, phần lớn là người Đài Loan và Hàn Quốc. Đó là “hiện tượng tất yếu trong xu thế hội nhập, toàn cầu hóa mà chúng ta khó có thể tránh khỏi được” – Phó GS,TS Phan An (người chủ trì công trình nghiên cứu khoa học cấp Nhà nước về “hiện tượng phụ nữ lấy chồng Đài Loan”) cho biết. Ly hôn là một mặt của quan hệ hôn nhân. Nếu kết hôn là hiện tượng bình thường nhằm xác lập quan hệ vợ chồng, thì ly hôn là hiện tượng bất bình thường, là mặt trái của hôn nhân nhưng là mặt không thể thiếu được khi quan hệ hôn nhân đã thực sự tan vỡ. Với mong muốn nâng cao hiểu biết của bản thân về vấn đề ly hôn có yếu tố nước ngoài, em xin chọn bài tập: “Tìm hiểu một số nét về thực trạng, nguyên nhân và cách thức giải quyết việc ly hôn có yếu tố nước ngoài.” II. Một số nét về thực trạng, nguyên nhân và cách thức giải quyết việc ly hôn có yếu tố nước ngoài 1. Khái quát về ly hôn có yếu tố nước ngoài - Trước khi đi vào khái niệm ly hôn có yếu tố nước ngoài, chúng ta cần tìm hiểu một số khái niệm: Ly hôn: Theo khoản 8 Điều 8 Luật hôn nhân và gia đình năm 2000, ly hôn là chấm dứt quan hệ hôn nhân do Tòa án công nhận hoặc quyết định theo yêu cầu của vợ hoặc của chồng hoặc của cả hai vợ chồng. Quan hệ hôn nhân và gia đình có yếu tố nước ngoài là quan hệ hôn nhân và gia đình: giữa công dân Việt Nam và người nước ngoài; giữa người nước ngoài với nhau thường trú tại Việt Nam; giữa công dân Việt Nam với nhau mà căn cứ để xác lập, thay đổi, chấm dứt quan hệ đó theo pháp luật nước ngoài hoặc tài sản liên quan đến quan hệ đó ở nước ngoài. - Điều 104 Luật hôn nhân và gia đình năm 2000 đã quy định ly hôn có yếu tố nước ngoài: “ 1. Việc ly hôn giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài, giữa người nước ngoài với nhau thường trú tại Việt Nam được giải quyết theo quy định của Luật này. 2. Trong trường hợp bên là công dân Việt Nam không thường trú tại Việt Nam vào thời điểm yêu cầu ly hôn thì việc ly hôn được giải quyết theo pháp luật của nước nơi thường trú chung của vợ chồng; nếu họ không có nơi thường trú chung thì theo pháp luật Việt Nam. 3. Việc giải quyết tài sản là bất động sản ở nước ngoài khi ly hôn tuân theo pháp luật của nước nơi có bất động sản đó. 4. Bản án, quyết định ly hôn của Tòa án hoặc cơ quan khác có thẩm quyền của nước ngoài được công nhận tại Việt Nam theo quy định của pháp luật Việt Nam.” Theo quy định tại khoản 1 Điều này thì việc ly hôn giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài, giữa người nước ngoài với nhau thường trú tại Việt Nam được giải quyết theo quy định của Luật hôn nhân và gia đình. Xét dưới khía cạnh lý luận của tư pháp quốc tế thì đây là loại quy phạm xung đột một bên, khẳng định pháp luật của nước sở tại (Việt Nam) để điều chỉnh quan hệ ly hôn có yếu tố nước ngoài. Ưu thế của phương pháp này là ở chỗ: thẩm phán dễ dàng áp dụng pháp luật để giải quyết vụ việc phát sinh. Tuy nhiên, nhược điểm của phương pháp này là không phải lúc nào việc áp dụng pháp luật Việt Nam để giải quyết ly hôn cũng có thể bảo đảm được một cách tốt nhất quyền lợi của công dân Việt Nam. Có trường hợp áp dụng pháp luật nước ngoài lại có lợi hơn trong việc bảo đảm quyền lợi của công dân Việt Nam. Trong trường hợp này việc áp dụng quy phạm xung đột một bên tỏ ra bất cập. Vì vậy, quy định tại khoản 1 Điều 104 chỉ thích hợp khi các bên đương sự (hoặc ít nhất một bên đương sự là công dân Việt Nam) thường trú tại Việt Nam vào thời điểm xin ly hôn. Chỉ khi đó, việc áp dụng pháp luật Việt Nam để giải quyết ly hôn mới có ý nghĩa. Ngoài ra, việc xây dựng quy phạm xung đột hai bên là phổ biến và cần thiết hơn. Đó cũng là mục đích ban hành khoản 2 và khoản 3 của Điều 104. Từ quy định tại hai khoản này cho thấy: trong việc xác định nội dung các quyền và nghĩa vụ của vợ chồng để giải quyết ly hôn thì tuân theo hệ thuộc Lex domicilii - nơi cư trú (thường trú) chung là phù hợp hơn cả. Thực tiễn tư pháp quốc tế cho thấy, thông thường khi người nước ngoài cư trú trên lãnh thổ của quốc gia nào thì được hưởng quyền lợi và phải chịu sự ràng buộc của hệ thống pháp luật quốc gia đó. Vì thế, hệ thống pháp luật quốc gia mà người đó có quốc tịch, trong trường hợp này chỉ còn là hình thức bởi thực tế, họ được hưởng các quyền và lợi ích theo pháp luật của nước sở tại, họ không có điều kiện và cơ hội để thực hiện các quyền và nghĩa vụ công dân theo pháp luật Việt Nam. Cho nên áp dụng hệ thuộc nơi thường trú chung của vợ chồng để giải quyết ly hôn , trong trường hợp này là có ý nghĩa thực tiễn và khả thi hơn cả. Theo thực tiễn tư pháp và thông lệ quốc tế, hệ thuộc Lex rei sitae (pháp luật nơi có tài sản) được áp dụng để giải quyết các vấn đề liên quan đến quyền sở hữu có yếu tố nước ngoài, đặc biệt được áp dụng triệt để nhằm xử lý các vấn đề liên quan đến bất động sản, chỉ trừ một số ngoại lệ (liên quan đến sở hữu nhà nước hay có tính chất công pháp quốc tế). Khoản 3 Điều 104 cũng quy định trong trường hợp bất động sản ở Việt Nam thì phải tuân theo pháp luật Việt Nam. Tuy nhiên, vấn đề phức tạp nhất hiện nay ở Việt Nam liên quan đến quyền sở hữu có yếu tố nước ngoài là ở chỗ pháp luật chưa quy định một cách thống nhất về quyền sở hữu bất động sản của người nước ngoài ở tại Việt Nam. Tùy thuộc vào việc người nước ngoài thuộc đối tượng nào (nhà đầu tư, thương gia, viên chức ngoại giao,…) mà pháp luật Việt Nam dành cho họ quyền sở hữu bất động sản ở các mức độ phù hợp. Chính vì vậy, việc xác định tài sản của vợ chồng (giữa công dân Việt Nam và người nước ngoài) trên nguyên tắc sở hữu chung hợp nhất là rất phức tạp. Vấn đề công nhận, thi hành tại Việt Nam bản án, quyết định ly hôn do cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài xét xử được quy định tại khoản 4 Điều 104 Luật hôn nhân và gia đình năm 2000. Thực tiễn các năm quan cho thấy: có nhiều trường hợp công dân Việt Nam ly hôn với nhau tại Tòa án (cơ quan tư pháp) nước ngoài, sau đó về Việt Nam kết hôn với người trong nước. Vấn đề đặt ra là bản án, quyết định ly hôn của nước ngoài có được công nhận và thi hành tại Việt Nam hay không. Ngày 17/4/1993, Ủy ban thường vụ Quốc hội ban hành Pháp lệnh công nhận và thi hành tại Việt Nam bản án, quyết định dân sự của Tòa án nước ngoài. Tuy nhiên, do không dự liệu được hết các khó khăn, phức tạp nảy sinh nên Pháp lệnh có nhiều điểm hạn chế. Do đó, để phần nào tháo gỡ khó khăn, NĐ 83/1998/NĐ-CP ngày 10/10/1998 của Chính phủ đã cho phép thực hiện ghi vào sổ sự thay đổi về hộ tịch của công dân Việt Nam do việc ly hôn ở nước ngoài. Để giải quyết một số trường hợp vướng mắc trong quan hệ ly hôn của yếu tố nước ngoài, ngày 16/4/2003, Hội đồng thẩm phán tòa án nhân dân tối cao đã ban hành nghị quyết số 01/2003/NQ-HĐTP hướng dẫn áp dụng pháp luật trong việc giải quyết một số loại tranh chấp dân sự, hôn nhân và gia đình. 2. Thực trạng việc ly hôn có yếu tố nước ngoài Hiện nay, tại các tòa án, số vụ ly hôn có yếu tố nước ngoài đang gia tăng. Riêng năm 2000, Tòa án nhân dân TP. Hồ Chí Minh đã đưa ra xét xử gần 1.000 vụ ly hôn có yếu tố nước ngoài. Trong đó, ly hôn với người Đài Loan chiếm tỷ lệ cao nhất, tiếp đến là Việt kiều Mỹ và Australia. Tòa án nhân dân TP. Hồ Chí Minh bình quân mỗi ngày xét xử 5-6 vụ, có ngày lên đến 8-10 vụ, trong đó ly hôn có yếu tố nước ngoài chiếm 85%. Trong năm qua (năm 2009), chỉ riêng Tòa án quận Phú Nhuận đã xét xử 21 vụ ly hôn có yếu tố nước ngoài. Ở Cần Thơ, trung bình một năm, tòa án tỉnh thụ lý gần 100 vụ án xin ly hôn với người nước ngoài, trong đó trường hợp lấy chồng Đài Loan chiếm đa số. 3. Nguyên nhân việc ly hôn có yếu tố nước ngoài Nguyên nhân ly hôn là những sự việc, hiện tượng tác động đến hôn nhân và làm cho hôn nhân tan vỡ (đó là mối quan hệ nhân quả). Những vụ việc ly hôn có yếu tố nước ngoài thường bắt nguồn từ các nguyên nhân sau: - Kết hôn vì mục đích vụ lợi: Những cặp vợ chồng này kết hôn với nhau vì nhu cầu kinh tế, thông qua các hình thức môi giới hôn nhân, không xuất phát từ tình cảm, tình yêu để xác lập mối quan hệ hôn nhân hợp pháp, bình đẳng, hạnh phúc. Họ lấy nhau vì tiền, vì tâm lý sính ngoại nên cũng dễ ly hôn. Hiện nay thì số lượng phụ nữ Việt Nam kết hôn với người nước ngoài tăng đột biến và chủ yếu là qua môi giới. Trong một phiên tòa ly hôn mới đây, Ngọc Hiền, người đứng đơn ly hôn tâm sự: “Trước đây người ta nói nhiều chuyện tiêu cực về việc lấy chồng Tây rồi, nhưng em không tin. Vậy là em lấy ông chồng Nhật để có 20.000 USD. Ba năm ở bên đó em bị đối xử còn tệ hơn đứa ở. Bị đánh nhiều đến nỗi không biết đau nữa. Mà tiền chồng hứa cho gia đình em trả nợ cũng chẳng thấy đâu… Em không dám có con vì sợ sau này con mình giống…cha nó”. Nói xong, cô cười khoe tòa án đã quyết định cho cô ly hôn sau năm lần bảy lượt hầu tòa. Hầu hết, những người phụ nữ đứng đơn ly hôn đều cho biết sẽ “quyết tâm” ly hôn cho bằng được, cũng như quyết tâm lấy chồng ngoại ban đầu. - Bất đồng ngôn ngữ, phong tục, tập quán: Giữa người Việt Nam với người nước ngoài thì bất đồng ngôn ngữ có lẽ là một vấn đề rất dễ hiểu, ví dụ như trường hợp sau: Câu chuyện của người phụ nữ 27 tuổi ở xã Đại Hợp (Kiến Thụy, Hải Phòng) luôn bị đứt quãng bởi những giọt nước mắt lăn dài. Mất gần 2.000 USD cho trung tâm môi giới để kết hôn với người đàn ông Đài Loan 47 tuổi, chị N.T.H. từng mơ về một mái ấm gia đình giàu có, hạnh phúc với những đứa con. Nhưng sang đến Đài Loan, người chồng kiên quyết không chấp nhận có thêm con vì anh ta đã có hai con với người vợ trước. Ngay cả khi chị H. trót mang thai đến tháng thứ 3, chồng vẫn bắt phá bỏ. Anh ta còn huỵch toẹt cho chị biết rằng tại trung tâm môi giới, hai người đã ký cam kết không sinh con. Lúc này chị H. mới biết mình bị trung tâm môi giới lừa. Vì bất đồng ngôn ngữ nên họ đã dịch sai ý của chị, từ mong muốn phải có con trở thành chấp nhận không có con. Sau bốn năm vò võ làm việc cực nhọc bên Đài Loan, chị H. quyết định ly dị, trở về Việt Nam với hai bàn tay trắng. Một trường hợp khác như là: có cô dâu từ Đài Loan chua chát kể: “Sống chung gia đình chồng mấy tháng trời nhưng tôi chỉ ra dấu bằng tay như người câm. Họ nói gì, làm gì mình chẳng hiểu. Tôi chẳng khác gì người hầu". - Thiếu thông tin về đối tượng kết hôn: Điều này rất phổ biến đối với những cuộc hôn nhân có yếu tố nước ngoài. Chẳng hạn như việc phụ nữ Việt Nam lấy chồng Hàn Quốc không phải là câu chuyện mới lạ. Bắt đầu từ những năm 1995, khi nhiều lao động Việt Nam sang Hàn Quốc cũng đã tìm hiểu và lập gia đình với những người Hàn Quốc. Rồi làn sóng đầu tư của Hàn Quốc vào Việt Nam và cũng nhiều người Hàn Quốc đã chọn Việt Nam làm quê hương thứ 2 của mình. Hai đối tượng này không thông qua môi giới. Vấn đề xuất hiện nhiều hơn gần đây đa số là do số lượng tăng đột biến và chủ yếu qua môi giới. Và chủ yếu, vấn đề xuất phát từ đây. Có thể nói rằng nhiều đàn ông Hàn Quốc khi lấy vợ Việt Nam qua môi giới, không ít người trong số họ đều có khó khăn nhất định về kinh tế hoặc một lĩnh vực nào đó khiến họ không thể kết hôn với người trong nước. Có thể là khó khăn về tài chính, có thể là quá nhiều tuổi, có thể là tái hôn, có những vấn đề về tâm sinh lý, thể chất, việc làm, nhưng những thông tin này thì cô dâu Việt Nam có thể nói là không bao giờ biết chính xác nếu tìm hiểu qua môi giới. Sự chờ đợi giúp đỡ cha mẹ tại Việt Nam khi lấy chồng Hàn Quốc về vật chất là điều không nên chờ đợi nhiều, vì bởi vì chính bản thân họ cũng không phải là những đối tượng dư giả về kinh tế. Hơn nữa, xã hội truyền thống Hàn Quốc đàn ông làm chủ đạo kinh tế trong gia đình, phụ nữ thường ở nhà trông coi việc nhà và vai trò của phụ nữ thấp hơn nhiều so với đàn ông, nhiều khi họ ít có quyền quyết định việc hệ trọng như ở Việt Nam. Điều đó cũng có nghĩa là họ không thể gửi tiền về giúp cha mẹ mình vì không đi làm và cũng không có quyền quyết định trong việc này. Rất nhiều bậc phụ huynh gả con cho người nước ngoài và chờ đợi được hỗ trợ về kinh tế nhưng họ hoàn toàn không biết gì về con rể tương lai của mình, rồi từ đó tạo thành một áp lực với cả cô dâu và chàng rể. Như vậy, sự thiếu thông tin về đối tượng sẽ làm cho cuộc sống hôn nhân gặp rất nhiều khó khăn, dễ dẫn đến tình trạng ly hôn. - Chênh lệch về tuổi tác: Thông tin của gần nhất theo bản tin của của Sứ quán Hàn Quốc tại Hà Nội thì và được tờ báo Kinh tế hằng ngày gần đây đăng tải thì mức độ chênh lệnh tuổi giữa cô dâu Việt Nam và chú rể Hàn Quốc lên đến 20 tuổi, trong khi đó tuổi bình quân của phụ nữ Việt Nam 23,39 tuổi, trong khi tuổi của chú rể Hàn Quốc là từ 40-49 tuổi, thậm chí có tới 11% là trên 50 tuổi, có đến 65% đàn ông Hàn Quốc cưới vợ lần đầu, điều đó cũng có nghĩa là 35% đàn ông Hàn Quốc là tái hôn. Chênh lệnh bình quân là 19 tuổi. Trong phần điều tra, có đến 75% đàn ông Hàn Quốc không trả lời về phần học vấn của mình và và số tốt nghiệp cấp ba chỉ là 14,7% , và tốt nghiệp đại học là 6,5%. Khoảng cách về tuổi tác khiến sự chênh lệnh về tâm sinh lý cũng là một trong những nguyên nhân gây ra những vấn đề trong cuộc sống và ly hôn sẽ là chọn lựa của nhiều người. - Mâu thuẫn gia đình, bất đồng trong lối sống: Với ly hôn nói chung và ly hôn có yếu tố nước ngoài nói riêng thì chủ thể của việc ly hôn đều là những con người bình thường giống nhau. Do vậy mà nguyên nhân ly hôn là mâu thuẫn gia đình là điều hết sức phổ biến. Nhiều đôi vợ chồng khăng khăng đòi ly hôn chỉ vì ganh nhau trong những việc rất nhỏ như ai nấu cơm, ai đón con,…Vợ thì nói không làm giúp một chút việc nhà dù là nhỏ nhất như quét nhà, vứt rác hay đi đón con,…Còn chồng thì cho rằng đó là việc của người phụ nữ. Mâu thuẫn cứ ngày càng chồng chất, cuối cùng cũng dẫn đến chia tay. Hay như một trường hợp khác, một đôi vợ chồng trẻ chia tay chỉ vì cô vợ chê chồng không còn ga-lăng, tâm lý như hồi đang yêu. Cô bảo: “Ngày chưa lấy nhau, anh ấy lãng mạn lắm. hay kiếm cớ tặng hoa, tặng quà cho em và thường nói những lời yêu thương ngọt ngào. Giờ lấy được nhau rồi thì cộc cằn,…” - Bạo hành gia đình: Bạo hành là một hình thức xâm hại mà một người này gây ra cho một người khác và việc đó xảy ra bên trong gia đình. Bạo hành gia đình là một vấn đề nghiêm trọng, là nguyên nhân khá phổ biến gây thương tích cho người phụ nữ. Nạn nhân có thể vừa bị những tổn thương cơ thể, vừa có những sang chấn về tinh thần. PGS.TS Lê Thị Quý, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu Giới và Phát triển (Trường Đại học KHXH & NV), cho biết, những vấn đề mà phụ nữ di cư kết hôn phải đối mặt là hết sức nghiêm trọng và phức tạp do có sự khác biệt về văn hóa, luật pháp, phong tục tập quán, ăn uống, ngôn ngữ và lối sống. Nhiều phụ nữ lấy chồng Đài Loan, Hàn Quốc do phải nộp một món tiền lớn cho môi giới nên cố gắng lấy lại tiền từ chồng để gửi về quê cho cha mẹ trả nợ. Trong khi người chồng lại đánh giá vợ kết hôn chỉ vì tiền nên sinh ra bất mãn. Những năm gần đây, số phụ nữ lấy chồng nước ngoài thông qua dịch vụ môi giới hôn nhân tăng mạnh. Tuy nhiên, nhiều trung tâm môi giới làm việc thiếu trách nhiệm, thậm chí có một số tổ chức buôn bán phụ nữ trá hình. Thủ đoạn của họ là lừa gạt phụ nữ bằng hình ảnh những người chồng ngoại quốc khỏe mạnh, đẹp trai, giàu có cùng với viễn cảnh một cuộc sống no đủ, hạnh phúc. Một số cô gái may mắn gặp được người có nhu cầu lấy vợ thực sự. Nhưng không ít phụ nữ đã bị lừa gạt, buộc phải lấy người chồng tàn tật, mắc bệnh thần kinh… Họ trở thành nạn nhân của bạo lực gia đình, vì thế mà ly hôn là điều không tránh khỏi. - Ngoài ra còn có những nguyên nhân khác như: một bên mất tích; một bên bị bệnh tật, không có con; ngoại tình;… 4. Cách thức giải quyết việc ly hôn có yếu tố nước ngoài 4.1. Thẩm quyền giải quyết việc ly hôn có yếu tố nước ngoài - Theo quy định tại khoản 3 Điều 102 Luật hôn nhân và gia đình năm 2000, Tòa án nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương hủy việc kết hôn trái pháp luật, giải quyết việc ly hôn, các tranh chấp về quyền và nghĩa vụ của vợ chồng, cha mẹ và con, về nhận cha, mẹ, con, nuôi con nuôi và giám hộ có yếu tố nước ngoài, xem xét việc công nhận hoặc không công nhận bản án, quyết định về hôn nhân và gia đình của Tòa án hoặc cơ quan có thẩm quyền khác của nước ngoài theo quy định của Luật này và các quy định khác của pháp luật Việt Nam. Việc ly hôn giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài được giải quyết theo nguyên tắc có đi có lại đối với các nước chưa có Hiệp định tương trợ tư pháp với Việt Nam hoặc theo Hiệp định tương trợ tư pháp đối với các nước đã ký kết Hiệp định này với Việt Nam. Chẳng hạn như theo Hiệp định tương trợ tư pháp và pháp lý về các vấn đề dân sự và hình sự giữa Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và Liên bang Nga ký ngày 25/8/1998, tại Điều 26 có quy định: “1. Việc ly hôn theo pháp luật và thuộc thẩm quyền giải quyết của cơ quan tư pháp của bên ký kết mà vợ chồng đều là công dân vào thời điểm nộp đơn xin ly hôn. Nếu hai vợ chồng đều thường trú trên lãnh thổ của bên ký kết kia thì cơ quan tư pháp của bên ký kết ấy cũng có thẩm quyền giải quyết 2. Nếu vào thời điểm gửi đơn xin ly hôn, một người là công dân của bên ký kết này, còn bên kia là công dân của bên ký kết kia thì điều kiện ly hôn tuân theo pháp luật của bên ký kết nơi họ thường trú. Nếu một người cư trú trên lãnh thổ của bên ký kết này, còn người kia cư trú trên lãnh thổ của bên ký kết kia, thì áp dụng pháp luật của bên ký kết có cơ quan đang giải quyết việc ly hôn. 3. Việc ly hôn quy định tại khoản 2 Điều này thuộc thẩm quyền giải quyết của cơ quan tư pháp của bên ký kết nơi cư trú của hai vợ chồng. Nếu một người cư trú trên lãnh thổ của bên ký kết này; còn người kia cư trú trên lãnh thổ của bên ký kết kia thì cơ quan của cả hai bên ký kết đều có thẩm quyền giải quyết. 4. Tòa án có thẩm quyền giải quyết việc ly hôn cũng có thẩm quyền giải quyết tranh chấp về nuôi dưỡng và trợ cấp nuôi con chưa thành niên.” - Theo quy định tại đoạn 2, khoản 3, Điều 103 Luật hôn nhân và gia đình năm 2000, Tòa án nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh nơi cư trú của công dân Việt Nam hủy việc kết trái pháp luật, giải quyết việc ly hôn, các tranh chấp về quyền và nghĩa vụ của vợ chồng, cha mẹ và con, về nhận cha, mẹ, con, nuôi con nuôi và giám hộ giữa công dân Việt Nam cư trú ở khu vực biên giới với công dân của nước láng giềng cùng cư trú ở khu vực biên giới với Việt Nam theo quy định của Luật này và các quy định khác của pháp luật Việt Nam. Quy định này xuất phát từ nguyên lý và thực tế sau: Từ thực tế một số dân tộc thiểu số ở khu vực biên giới Việt Nam-Campuchia, Việt Nam-Lào, Việt Nam-Trung Quốc cùng họ hàng dòng tộc, nhưng người thì có quốc tịch Việt Nam, người thì có quốc tịch của nước láng giềng nên quan hệ hôn nhân và gia đình, cũng như việc ly hôn giữa họ với nhau, tuy vẫn còn yếu tố nước ngoài, nhưng có đặc thù riêng bởi có yếu tố cùng một dân tộc thiểu số, cùng cư trú ở khu vực biên giới của cả hai nước nên không nhất thiết phải đưa việc ly hôn giữa họ với nhau lên Tòa án nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương giải quyết như đối với các trường hợp ly hôn có yếu tố nước ngoài khác. Từ nguyên lý sát thực tế, nên xác định thẩm quyền của Tòa án cấp huyện giải quyết việc ly hôn trong trường hợp này là hợp lý, tạo điều kiện thuận lợi và đỡ tốn kém công sức, tiền của của người dân khi có việc cần Tòa án giải quyết. 4.2. Thủ tục giải quyết - Hồ sơ xin ly hôn bao gồm: · Đơn xin ly hôn theo mẫu, trong đó phải trình bày đầy đủ các vấn đề như mâu thuẫn trong thời gian chung sống và mâu thuẫn đó là không thể giải quyết được; tài sản chung yêu cầu tòa giải quyết, vấn đề nuôi dưỡng con chung sau ly hôn · Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn (Bản chính) · Hộ khẩu, giấy chứng minh nhân dân hoặc hộ chiếu của người xin ly hôn · Giấy khai sinh của các con · Giấy tờ chứng minh tài sản chung yêu cầu tòa giải quyết - Theo Điều 167 Bộ luật tố tụng dân sự, sau khi nhận được hồ sơ nói trên, trong thời hạn năm ngày làm việc, Tòa án sẽ thông báo cho biết kết quả có thụ lý vụ việc ly hôn hay không. Sau khi nhận đơn khởi kiện và tài liệu, chứng cứ kèm theo, nếu xét thấy vụ án t
Luận văn liên quan