Đồ án Thiết kế công nghệ hệ thống xử lý nước thải cho công ty trách nhiệm hữu hạn thực phẩm Hồng Thải trong điều kiện phù hợp với thực tế của công ty (kèm bản vẽ)

Nước ta đang trong giai đoạn phát triển, tiến tới một nước công nghiệp hóa -hiện đại hóa đất nước đểhòa nhập với các nước trong khu vực. Ngành công nghiệp cũng ngày càng phát triển và đem lại nhiều lợi ích vềmặt kinh tếnhưtạo ra các sản phẩm phục vụtrong và ngoài nước, giải quyết công ăn việc làm cho người lao động.Tuy nhiên với sựphát triển và ngày càng đổi mới của ngành công nghiệp đã dẫn đến việc khai thác nguồn tài nguyên thiên nhiên một cách mạnh mẽlàm cho chúng trở nên cạn kiệt. Các chất thải từngành công nghiệp sinh ra ngày càng nhiều, làm cho môi trường thiên nhiên bịtác động mạnh, mất đi khảnăng tựlàm sạch của chúng.

pdf67 trang | Chia sẻ: ngtr9097 | Ngày: 07/06/2013 | Lượt xem: 1722 | Lượt tải: 4download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Đồ án Thiết kế công nghệ hệ thống xử lý nước thải cho công ty trách nhiệm hữu hạn thực phẩm Hồng Thải trong điều kiện phù hợp với thực tế của công ty (kèm bản vẽ), để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 1 SVTH: Võ Thị Trang Chương 1 MỞ ĐẦU 1.1. Đặt vấn ñề Nước ta ñang trong giai ñoạn phát triển, tiến tới một nước công nghiệp hóa - hiện ñại hóa ñất nước ñể hòa nhập với các nước trong khu vực. Ngành công nghiệp cũng ngày càng phát triển và ñem lại nhiều lợi ích về mặt kinh tế như tạo ra các sản phẩm phục vụ trong và ngoài nước, giải quyết công ăn việc làm cho người lao ñộng.Tuy nhiên với sự phát triển và ngày càng ñổi mới của ngành công nghiệp ñã dẫn ñến việc khai thác nguồn tài nguyên thiên nhiên một cách mạnh mẽ làm cho chúng trở nên cạn kiệt. Các chất thải từ ngành công nghiệp sinh ra ngày càng nhiều, làm cho môi trường thiên nhiên bị tác ñộng mạnh, mất ñi khả năng tự làm sạch của chúng. Hòa cùng xu thế phát triển của ñất nước, ngành chế biến lương thực, thực phẩm tạo ra các sản phẩm có giá trị phục vụ cho nhu cầu tiêu dùng trong nước cũng như xuất khẩu. Tuy nhiên, ngành này cũng tạo ra một lượng lớn chất thải rắn, khí, nước thải… là một trong những nguyên nhân gây ra ô nhiễm môi trường chung của ñất nước. Cùng với ngành công nghiệp chế biến lương thực, thực phẩm thì ngành chế biến các sản phẩm từ các loại khoai củ, ñậu, gạo, nếp…cũng trong tình trạng ñó. Vấn ñề ô nhiễm nguồn nước do ngành chế biến các sản phẩm từ các loại khoai củ, ñậu, gạo, nếp… thải trực tiếp ra môi trường ñang là mối quan tâm hàng ñầu của các nhà quản lý môi trường. Nước bị nhiễm bẩn sẽ ảnh hưởng ñến con người và sự sống của các loài thủy sinh cũng như các loài ñộng thực vật sống gần ñó. Vì vậy, việc nghiên cứu xử lý nước thải ngành chế biến thực phẩm cũng như các ngành công nghiệp khác là một yêu cầu cấp thiết ñặt ra không chỉ ñối với những nhà làm công tác bảo vệ môi trường mà còn cho tất cả mọi người chúng ta. 1.2. Mục ñích ñề tài Thiết kế công nghệ hệ thống xử lý nước thải cho công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái trong ñiều kiện phù hợp với thực tế của công ty. Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 2 SVTH: Võ Thị Trang 1.3. Nội dung thực hiện  Khảo sát hiện trạng môi trường nhà máy  Thu thập và xử lý số liệu ñầu vào  Đề xuất công nghệ xử lý nước thải của nhà máy  Tính toán các công trình ñơn vị  Khái toán giá thành xây dựng, giá thành xử lý 1.4. Phương pháp thực hiện Trên cơ sở thu thập thông tin, sưu tầm, ñiều tra, khảo sát, nghiên cứu và ñề xuất công nghệ xử lý nước thải cho công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái, có thể tóm tắt các phương pháp thực hiện như sau:  Phương pháp ñiều tra khảo sát.  Phương pháp tổng hợp thông tin  Phương pháp nghiên cứu lý thuyết về xử lý nước thải. Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 3 SVTH: Võ Thị Trang Chương 2 TỔNG QUAN VỀ NGÀNH CHẾ BIẾN THỰC PHẨM VÀ CÁC PHƯƠNG PHÁP XỬ LÝ NƯỚC THẢI CHẾ BIẾN THỰC PHẨM 2.1. Giới thiệu chung về ngành chế biến thực phẩm ở Việt Nam 2.1.1. Giới thiệu chung Trong những năm gần ñây ngành chế biến thực phẩm Việt Nam ñang phát triển mạnh. Ngành công nghiệp chế biến thực phẩm ñang có cơ hội to lớn về thị trường. ở trong nước, nhu cầu tiêu dùng của người dân ñối với thực phẩm chế biến ngày càng lớn và ña dạng. Thói quen sử dụng các thực phẩm chế biến từ thịt, cá, rau quả, gạo... ñã hình thành và phát triển nhanh. Việt Nam cũng ñã ñạt ñược nhiều thành tựu trong việc xuất khẩu các sản phẩm chế biến như gạo, tôm, cá, cà phê, chè.... Việc Việt Nam tham gia khu vực mậu dịch tự do ASEAN và trở thành thành viên của WTO ñã thúc ñẩy xuất khẩu nói chung và xuất khẩu nông sản, thuỷ sản chế biến nói riêng. Với tốc ñộ tăng trưởng kinh tế nhanh và thu nhập sau thuế của người dân ngày càng cao, Việt Nam hiện là một thị trường hấp dẫn cho các nhà sản xuất Thực phẩm. 2.1.2. Công nghệ sản xuất của ngành chế biến thực phẩm Quy trình sản xuất khoai, củ, quả sấy Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 4 SVTH: Võ Thị Trang Hình 2.1. Quy trình sản xuất khoai, củ, quả sấy Nguyên liệu (khoai, củ, quả) Sơ chế Cắt miếng Sấy Phun gia vị Rửa, loại bỏ tạp chất Định lượng Đóng gói sản phẩm Để nguội Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 5 SVTH: Võ Thị Trang Quy trình sản xuất bột mì Hình 2.2. Quy trình sản xuất bột mì Lược ñất Rửa củ Băm Ly tâm vắt Tách mủ Lọc Nghiền Sấy Đóng bao Thành phẩm Củ mì Nước sạch Đất + Vỏ mì Nước thải Lược rác rác Hồ lắng Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 6 SVTH: Võ Thị Trang Quy trình sản xuất bún gạo Hình 2.3. Quy trình sản xuất bún gạo Ngâm Loại bỏ nước Cán Hấp Nghiền (xay) Định hình Tái hấp Trộn Gạo Nước Các phụ gia Vắt Sấy Đóng gói Thành phẩm Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 7 SVTH: Võ Thị Trang 2.2. Nguồn gốc phát sinh các chất ô nhiễm trong ngành chế biến thực phẩm 2.2.1. Chất thải rắn Chất thải rắn là nguồn có khả năng gây ô nhiễm môi trường lớn thứ hai cả về 2 yếu tố: khối lượng và nồng ñộ chất bẩn. Các loại chất thải phát sinh trong quá trình chế biến thực phẩm từ các loại khoai, ñậu, gạo, nếp gồm có:  Vỏ nguyên liệu và ñất cát khối lượng sinh ra ñạt tỷ lệ 3% nguyên liệu: chứa rất ít nước, khó bị phân huỷ và thường dính ñất cát là chủ yếu.  Các mảnh vụn nguyên liệu phát sinh từ công ñoạn gọt vỏ, rửa…  Các loại xơ bã 2.2.2. Nước thải Trong công nghiệp chế biến thực phẩm từ khoai, ñậu, gạo, nếp, nước ñược sử dụng trong quá trình sản xuất chủ yếu là ở công ñoạn rửa củ, ly tâm, sàng loại xơ, khử nước, hấp, ñông lạnh, ngâm nguyên liệu và súc rửa thiết bị. - Trong công ñoạn rửa, nước ñược sử dụng cho việc rửa củ trước khi lột vỏ ñể loại bỏ các chất bẩn bám trên bề mặt. Nếu rửa không ñầy ñủ, bùn bám trên củ sẽ làm ảnh hưởng ñến chất lượng sản phẩm. - Trong quy trình sản xuất bột mì, công ñoạn ly tâm và sàng loại xơ, nước ñược sử dụng nhằm mục ñích rửa và tách tinh bột từ bột xơ củ mì. - Đối với một số sản phẩm ñòi hỏi phải làm mềm, chín nguyên liệu trước khi chế biến thì nước thải chủ yếu phát sinh từ công ñoạn ngâm nguyên liệu, hấp, ñông lạnh và súc rửa thiết bị. Ngoài ra, nước còn ñược sử dụng trong quá trình nghiền củ mì nhưng với khối lượng không ñáng kể 2.2.3. Khí thải Tuỳ thuộc vào từng loại nguyên liệu, nhiên liệu, công nghệ sản xuất ñược sử dụng, quy mô sản xuất, các loại thiết bị ñược sử dụng, các nguồn ô nhiễm không khí có thể là:  Khí thải từ nguồn ñốt lưu huỳnh (trong công ñoạn tẩy trắng bột khoai mì), thành phần chủ yếu là SO2 và lưu huỳnh không bị oxy hoá hết.  Khí thải từ quá trình ñốt dầu DO cung cấp nhiên liệu cho hoạt ñộng của lò hơi ñể cung cấp nhiệt cho quá trình sản xuất và hoạt ñộng của máy phát ñiện. Khí thải phát sinh chủ yếu chứa SO2, NOx, SOx, CO, Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 8 SVTH: Võ Thị Trang aldehyde, các hydrocacbon và khói bụi…. Riêng khí thải phát sinh từ hoạt ñộng của máy phát ñiện là không ñáng kể, do máy phát ñiện chỉ hoạt ñộng khi có sự cố cúp ñiện xảy ra.  Mùi hôi thối sinh ra trong quá trình xử lý nước thải bằng phương pháp ao sinh học, hoặc từ sự phân huỷ các chất thải rắn thu ñược không kịp thời, hoặc từ sự lên men chất hữu cơ có trong nước thải.  Ô nhiễm bụi và tiếng ồn gây ra trong quá trình sản xuất. Ngoài ra, việc vận chuyển một khối lượng lớn nguyên liệu ñể sản xuất và thành phẩm của nhà máy bằng các phương tiện vận tải cũng sẽ phát sinh một lượng khí thải tương ñối lớn 2.3. Tác ñộng do nước thải của ngành chế biến thực phẩm ñến môi trường sinh thái Độ pH thấp: Độ pH của nước thải quá thấp sẽ làm mất khả năng tự làm sạch của nguồn nước tiếp nhận do các loại vi sinh vật có tự nhiên trong nước bị kìm hãm phát triển. Ngoài ra, khi nước thải có tính axít sẽ có tính ăn mòn, làm mất cân bằng trao ñổi chất tế bào, ức chế sự phát triển bình thường của quá trình sống. Hàm lượng chất hữu cơ dễ phân hủy sinh học cao: Nước thải ngành chế biến thực phẩm từ khoai, củ, gạo, nếp có hàm lượng chất hữu cơ cao, khi xả vào nguồn nước sẽ làm suy giảm nồng ñộ oxy hòa tan trong nước do vi sinh vật sử dụng ôxy hòa tan ñể phân hủy các chất hữu cơ. Nồng ñộ oxy hòa tan dưới 50% bão hòa có khả năng gây ảnh hưởng tới sự phát triển của tôm, cá. Oxy hòa tan giảm không chỉ gây suy thoái tài nguyên thủy sản mà còn làm giảm khả năng tự làm sạch của nguồn nước, dẫn ñến giảm chất lượng nước cấp cho sinh hoạt và công nghiệp. Hàm lượng chất lơ lửng cao : Các chất rắn lơ lửng làm cho nước ñục hoặc có màu, không những làm mất vẻ mỹ quan mà quan trọng nó hạn chế ñộ sâu tầng nước ñược ánh sáng chiếu xuống, gây ảnh hưởng tới quá trình quang hợp của tảo, rong rêu... giảm quá trình trao ñổi oxy và truyền sáng, dẫn nước ñến tình trạng kỵ khí. Mặt khác một phần cặn lắng xuống ñáy Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 9 SVTH: Võ Thị Trang gây bồi lắng lòng sông, cản trở sự lưu thông nước và tàu bè ñồng thời thực hiện quá trình phân hủy kỵ khí giải phóng ra mùi hôi thối gây ô nhiễm cho khu vực xung quanh. Hàm lượng chất dinh dưỡng cao: Nồng ñộ các chất nitơ, photpho cao gây ra hiện tượng phát triển bùng nổ các loài tảo, ñến mức ñộ giới hạn tảo sẽ bị chết và phân hủy gây nên hiện tượng thiếu oxy. Nếu nồng ñộ oxy giảm tới 0 gây ra hiện tượng thủy vực chết ảnh hưởng tới chất lượng nước của thủy vực. Ngoài ra, các loài tảo nổi trên mặt nước tạo thành lớp màng khiến cho bên dưới không có ánh sáng. Quá trình quang hợp của các thực vật tầng dưới bị ngưng trệ. Tất cả các hiện tượng trên gây tác ñộng xấu tới chất lượng nước, ảnh hưởng tới hệ thuỷ sản, du lịch và cấp nước. Amonia rất ñộc cho tôm, cá dù ở nồng ñộ rất nhỏ. Nồng ñộ làm chết tôm, cá từ 1,2 – 3 mg/l. Tiêu chuẩn chất lượng nước nuôi trồng thủy sản của nhiều quốc gia yêu cầu nồng ñộ Amonia không vượt quá 1mg/l. Vi sinh vật Các vi sinh vật ñặc biệt vi khuẩn gây bệnh và trứng giun sán trong nguồn nước là nguồn ô nhiễm ñặc biệt. Con người trực tiếp sử dụng nguồn nước nhiễm bẩn hay qua các nhân tố lây bệnh sẽ truyền dẫn các bệnh dịch cho người như bệnh lỵ, thương hàn, bại liệt, nhiễm khuẩn ñường tiết niệu, tiêu chảy cấp tính. 2.4. Các biện pháp xử lý nước thải cho ngành chế biến thực phẩm Các phương pháp xử lý nước thải chế biến thực phẩm cũng tương tự như các phương pháp xử lý nước thải các loại công nghiệp khác. Các biện pháp tổng quát có thể áp dụng ñược trong công nghệ xử lý nước thải của ngành chế biến thực phẩm.  Điều hoà về lưu lượng và nồng ñộ của nước thải.  Xử lý nước thải bằng phương pháp cơ học  Xử lý nước thải bằng phương pháp hoá học  Xử lý nước thải bằng phương pháp hoá lý  Xử lý nước thải bằng phương pháp sinh học 2.4.1 Điều hòa lưu lượng và nồng ñộ của nước thải Tuỳ thuộc vào dây chuyền công nghệ sản xuất, nguyên liệu và sản phẩm, mà lưu lượng và thành phần tính chất nước thải của từng xí nghiệp công nghiệp sẽ khác nhau, nhình chung thường dao ñộng không ñều trong một ngày ñêm. Sự dao ñộng về Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 10 SVTH: Võ Thị Trang lưu lượng và nồng ñộ nước thải sẽ dẫn ñến những hậu quả tai hại về chế ñộ công tác của mạng lưới và các công trình xử lý, ñồng thời gây tốn kém nhiều về xây dựng và quản lý. Vì khi lưu lượng dao ñộng thì cần thiết phải xây dựng mạng lưới bên ngoài với tiết diện và lưu lượng ống hoặc kênh lớn hơn vì phải ứng với lưu lượng giờ lớn nhất. Ngoài ra ñiều kiện công tác về mặt thuỷ lực sẽ kém ñi. Nếu lưu lượng chảy ñến trạm bơm thay ñổi thì dung tích bể chứa, công suất máy bơm, tiết diện ống ñẩy cũng phải lớn hơn. Khi lưu lượng và nồng ñộ thay ñổi thì kích thước các công trình (bể lắng, trung hoà, các công trình xử lý sinh học…) cũng phải lớn hơn, chế ñộ làm việc của chúng mất ổn ñịnh. Nếu nồng ñộ các chất bẩn chảy vào công trình xử lý sinh học ñột ngột tăng lên nhất là các chất ñộc hại ñối với vi sinh vật thì có thể làm cho công trình hoàn toàn mất tác dụng. Ngoài ra các công trình xử lý hoá học cũng sẽ làm việc kém ñi khi lưu lượng và nồng ñộ thay ñổi, hoặc muốn làm việc tốt hơn thì thường xuyên phải thay ñổi nồng ñộ hoá chất cho vào. Điều này ñặc biệt khó khăn trong việc tự ñộng hoá quá trình hoạt ñộng của trạm xử lý Việc ñiều hoà lưu lượng và nồng ñộ nước thải trong chế biến thực phẩm còn có ý nghĩa quan trọng ñặc biệt ñối với các quá trình xử lý hoá lý và sinh học: việc làm ổn ñịnh nồng ñộ nước thải sẽ giúp cho giảm nhẹ kích thước công trình xử lý, ñơn giản hoá công nghệ xử lý và tăng cao hệ quả xử lý. 2.4.2 Xử lý nước thải bằng phương pháp cơ học Phương pháp cơ học thường ñược áp dụng ở giai ñoạn ñầu của quá trình xử lý loại bỏ các tạp chất không tan ra khỏi nước ñể tránh việc gây tắc nghẽn trong ñường ống. Gồm các công trình như:  Song chắn rắc: Được ñặt trước các công trình làm sạch nước thải ñể giữ lại các vật thô như: vỏ nguyên liệu, giấy, rác, vỏ hộp, mẫu ñất ñá… ở trước song chắn.  Bể vớt dầu mỡ: Nhằm loại bỏ các tạp chất có khối lượng riêng nhỏ hơn nước. Các chất này sẽ bịt kín lổ hổng giữa các hạt vật liệu lọc trong các bể lọc sinh học… và chúng cũng phá hủy các cấu trúc bùn hoạt tính trong bể Aeroten, gây khó khăn trong quá trình lên men cặn. Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 11 SVTH: Võ Thị Trang  Bể lắng: Dùng ñể lắng các hạt lơ lững, các hạt bùn (kể cả bùn hoạt tính)… nhằm làm cho nước trong. Nguyên lý làm việc của bể thường dựa trên cơ sở trọng lực. Dựa vào chức năng, vị trí, bể lắng ñược chia thành: bể lắng ñợt 1 trước công trình xử lý sinh học và bể lắng ñợt 2 sau công trình sinh học. Dựa vào nguyên lý hoạt ñộng, có các loại bể lắng như: bể lắng hoạt ñộng gián ñoạn và bể lắng hoạt ñộng liên tục. Dựa vào cấu tạo: bể lắng ñứng, bể lắng ngang, bể lắng ly tâm và một số bể lắng khác. 2.4.3 Xử lý nước thải bằng phương pháp hóa lý Khi trong nước thải có nhiều chất lơ lững, chất ñộc hại hay ñộ màu cao thì phải ứng dụng quy trình hóa lý. Đặc biệt khi tỷ lệ COD/BOD > 2 và có nhiều chất hoạt tính bề mặt thì không thể áp dụng ngay phương pháp xử lý hóa học mà phải dùng biện pháp hóa lý trước. Cơ sở của phương pháp này là dựa vào các quá trình vật lý và các phản ứng hóa học. Người ta cho vào nước các loại muối sắt, nhôm ñể thực hiện các phản ứng keo tụ hay kết cặn. Lượng cặn tạo thành sẽ ñược tách ra trong bể lắng ñợt 1. Những phương pháp hóa lý thường áp dụng ñể xử lý nước thải thực phẩm là: keo tụ, tuyển nổi,… Quá trình keo tụ: là quá trình kết hợp các hạt lơ lững khi cho các chất cao phân tử vào nước bằng cách tiếp xúc trực tiếp và do sự tương tác lẫn nhau giữa các phân tử chất keo tụ bị hấp phụ trên các hạt lơ lững.  Sự keo tụ ñược tiến hành nhằm thúc ñẩy quá trình tạo bông Hydroxit nhôm và sắt ñể tăng vận tốc lắng.  Tuyển nổi là phương pháp áp dụng tương ñối rộng rãi nhằm loại bỏ các chất lơ lững mịn, dầu mỡ ra khỏi nước và cũng là phương pháp xử lý rất quan trọng ñối với nước thải chế biến thực phẩm. Bản chất của quá trình tuyển nổi ngược lại với quá trình lắng và ñược áp dụng trong trường hợp quá trình lắng xảy ra rất chậm và rất khó thực hiện. Các chất lơ lững và dầu mỡ sẽ ñược nổi lên trên bề mặt nước thải dưới tác dụng nâng của bọt khí (thường là không khí) vào pha lỏng, các bọt khí ñó ñủ lớn sẽ kéo theo các hạt cùng nổi Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 12 SVTH: Võ Thị Trang lên bề mặt, sau ñó chúng tập hợp với nhau thành lớp bọt chứa hàm lượng cao hơn trong chất lỏng ban ñầu. Trong xử lý nước thải người ta phân biệt các phương pháp tuyển nổi như sau:  Tuyển nổi phân tán không khí bằng thiết bị cơ học.  Tuyển nổi phân tán không khí bằng máy bơm khí nén (qua các vòi phun, qua các tấm xốp).  Tuyển nổi với tách không khí từ nước (tuyeển nổi chân không, tuyển nổi không áp, tuyển nổi có áp hoặc bơm hỗn hợp khí nước).  Tuyển nổi ñiện, tuyển nổi sinh học và hóa học. 2.4.4 Xử lý nước thải bằng phương pháp hóa học Phương pháp hóa học ñể khử các chất hòa tan và trong các hệ thống cấp nước khép kín. Đôi khi phương pháp này ñược sử dụng ñể xử lý sơ bộ trước xử lý sinh học hay sau công ñoạn này là phương pháp xử lý nước thải lần cuối trước khi thải vào nguồn tiếp nhận.  Phương pháp trung hòa Nước thải kiềm cần ñược trung hòa ñưa pH về khoảng 6,5 – 8,5 trước khi thải vào nguồn nước hay sử dụng công nghệ xử lý tiếp theo. Trung hòa nước thải có thể thực hiện bằng nhiều cách khác nhau: − Trộn lẫn nước thải axít và nước thải kiềm. − Bổ sung các tác nhân hóa học − Lọc nước axít qua vật liệu có tác dụng trung hòa. − Hấp thụ khí axít bằng nước kiềm hoặc hấp thụ amoniac bằng nước axít.  Khử trùng nước thải Sau xử lý sinh học, phần lớn các vi khuẩn trong nước thải ñều bị tiêu diệt. Khi xử lý các công trình sinh học nhân tạo, số lượng vi khuẩn giảm xuống còn 5%, trong hồ sinh học còn 1 -2%. Nhưng ñể tiêu diệt toàn bộ các vi khuẩn gây bệnh, ra cần dùng thêm những biện pháp khử trùng: Clo hóa, Ozon hóa, ñiện phân, tia cực tím,… 2.4.5 Xử lý nước thải bằng phương pháp sinh học Phương pháp này sử dụng khả năng sống, hoạt ñộng của vi sinh vật ñể phân hủy những chất bẩn hữu cơ trong nước thải. Các sinh vật sử dụng các chất khoáng và hữu cơ ñể làm dinh dưỡng và tạo năng lượng. Trong quá trình dinh dưỡng chúng nhận Đồ án tốt nghiệp Tính toán thiết kế trạm xử lý nước thải công ty TNHH Thực Phẩm Hồng Thái GVHD: TS. Lê Đức Trung Trang 13 SVTH: Võ Thị Trang ñược các chất làm vật liệu ñể xây dựng tế bào, sinh trưởng sinh sản nên sinh khối tăng lên. Quá trình sau là quá trình khoáng hóa chất hữu cơ còn lại thành chất vô cơ (sunfit, muối amon, nitrat…), các chất khí ñơn giản (CO2, N2,…) và nước. Quá trình này ñược gọi là quá trình oxy hóa. Căn cứ vào hoạt ñộng của vi sinh vật có thể chia phương pháp sinh học thành 3 nhóm chính như sau:  Phương pháp hiếu khí  Phương pháp kỵ khí  Phương pháp thiếu khí 2.4.5.1 Phương pháp hiếu khí Phương pháp hiếu khí dựa trên nguyên tắc là các vi sinh vật hiếu khí phân hủy các chất hữu cơ trong ñiều kiện có oxy. Chất hữu cơ + O2  H2O + CO2 + NH3 + ..… Các phương pháp xử lý hiếu khí thường hay sử dụng: Phương pháp bùn hoạt tính: Dựa trên quá trình sinh trưởng lơ lững của vi sinh vật. Và phương pháp lọc sinh học: Dựa trên quá trình sinh trưởng bám dính của vi sinh vật.  Phương pháp bùn hoạt tính Bùn hoạt tính là tập hợp những vi sinh vật khác nhau, chủ yếu là vi khuẩn, kết lại thành các bông với trung tâm là các hạt chất rắn lơ lững trong nước (cặn lắng chiếm khoảng 30 – 40% thành phần cấu tạo bông, nếu hiếu khí bằng thổi khí và khuấy ñảo ñầy ñủ trong thời gian ngắn thì con số này kgoảng 30%, thời gian dài khoảng 35%, kéo dài tới vài ngày có thể tới 40%). Các bông này có màu vàng nâu dễ lắng có kích thước từ 3 - 100 mµ . Bùn hoạt tính có khả năng hấp phụ (trên bề mặt bùn) và oxy hóa các chất hữu cơ có trong nước thải với sự có mặt của oxy. Quá trình xử lý nước thải bằng bùn hoạt tính bao gồm các bước  Giai ñoạn khuếch tán và chuyển chất từ dịch thể (nước thải) tới bề mặt các tế bào vi sinh vậ